TCK Madde 42 Bileşik Suç

TCK 42 bileşik suç, bir suçun başka bir suçun unsuru ya da ağırlaştırıcı nedeni olması dolayısıyla hukuken tek fiil sayıldığı durumu düzenler; bu hâlde içtima hükümleri uygulanmaz ve fail, kural olarak yalnızca bileşik suçtan cezalandırılır. En bilinen örnek yağmadır: hırsızlık ile cebir veya tehdit birleşerek tek bir suç olur, fail tehdit, yaralama ve hırsızlıktan ayrı ayrı değil, yalnızca yağmadan ceza alır. Ancak Yargıtay bu kuralı dar yorumlar: bileşik suçun kanunda açıkça gösterilmesini arar, her suç birlikteliğini bileşik suç saymaz. Bu yazıda maddenin metnini, şartlarını, yağma örneğini, bileşik sayılmayan hâlleri ve Ceza Genel Kurulu’nun 2024-2026 arasındaki güncel kararlarını anlatıyoruz.

SoruKısa cevap
Bileşik suç nedir?Biri diğerinin unsurunu veya ağırlaştırıcı nedenini oluşturduğu için tek fiil sayılan suçtur.
Hangi madde düzenler?5237 sayılı TCK m.42 (tek fıkradan oluşur).
Sonucu nedir?İçtima hükümleri uygulanmaz; bileşen suçlara ayrıca ceza verilmez.
Tipik örnek?Yağma (TCK 148-149): hırsızlık + cebir/tehdit.
En önemli istisna?Yağma sırasında neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama gerçekleşirse ayrıca ceza verilir (TCK 149/2).

TCK 42. madde metni

Bileşik suç
Madde 42 – (1) Biri diğerinin unsurunu veya ağırlaştırıcı nedenini oluşturması dolayısıyla tek fiil sayılan suça bileşik suç denir. Bu tür suçlarda içtima hükümleri uygulanmaz.

Güncel durum notu: Bu yazının hazırlandığı Ekim 2026 tarihinde konsolide metin yukarıdaki gibi tek fıkradan oluşmaktadır. Maddede ikinci bir fıkra yoktur; “bileşik suçu oluşturan suçlardan ayrıca ceza verilmez” sonucu, madde gerekçesinde ve yargı kararlarında yer alan yorumdur.

Maddenin yer aldığı Türk Ceza Kanunu’nun tamamına TCK m.42 hükmünün yer aldığı kanun metni sayfamızdan ulaşabilirsiniz.

Madde gerekçesi amacı açıkça ortaya koyar: bileşik suçta suçu oluşturan araç suçtan dolayı ayrıca ceza verilmeyecek, cezaların içtimaı hükümleri uygulanmayacaktır; kanun koyucu bu yolla uygulamada görülen yanlışları gidermek istemiştir. Ceza Genel Kurulu bu gerekçeyi E. 2014/849, K. 2016/175, T. 05.04.2016 sayılı kararında alıntılayarak uygulamıştır.

Bileşik suç nedir?

Bileşik suç (mürekkep suç), kendi başına suç oluşturan iki fiilin kanun tarafından bir araya getirilip yeni ve bağımsız bir suç tipi hâline getirilmesidir. Türk ceza hukukunun temel kuralı “kaç fiil varsa o kadar suç, kaç suç varsa o kadar ceza” ilkesidir; yani gerçek içtima esastır. Bileşik suç, bu ilkenin kanunda sayılan üç istisnasından biridir. Diğer ikisi zincirleme suç (m.43) ve fikri içtimadır (m.44).

Bileşik suç iki şekilde ortaya çıkar:

  • Bir suçun diğerinin unsuru olması: Yağmada hırsızlık ve cebir/tehdit ayrı ayrı suçtur, ama kanun bunları birleştirip “yağma” adıyla yeni bir suç tipi yaratmıştır. Hırsızlık artık hırsızlık, tehdit artık tehdit olarak cezalandırılmaz.
  • Bir suçun diğerinin ağırlaştırıcı nedeni olması: Yağmanın konutta, işyerinde veya bunların eklentilerinde işlenmesi TCK 149/1-d uyarınca nitelikli hâldir. Konut dokunulmazlığının ihlali bu durumda yağmanın nitelikli hâline karışır ve ayrıca cezalandırılmaz.

Bileşik suçun şartları nelerdir?

1. Bileşik suçun kanunda açıkça gösterilmesi gerekir. Hâkim, iki suç arasında bağlantı gördüğü için bileşik suç kabul edemez. Yargıtay Ceza Genel Kurulu’nun 13.02.1984 tarihli ve 322-64 sayılı kararındaki ilke, bugün de yerleşik uygulamanın temelidir: eriyen ve eriten suçlardan birinin diğerinin unsuru veya ağırlaştırıcı nedeni olduğu yasada açıkça gösterilmelidir; bu, suç ve cezaların kanuniliğinin gereğidir. Yargıtay 5. Ceza Dairesi de aynı ilkeyi E. 2014/1407, K. 2016/3199, T. 31.03.2016 sayılı kararında uygulamıştır.

2. Bir suçun diğerinin işlenmesinde sadece araç olması yetmez. Ceza Genel Kurulu (E. 2014/849, K. 2016/175) iki suç arasındaki bağlantı ne kadar güçlü olursa olsun, suçlardan biri diğerinin unsuru veya ağırlaştırıcı nedeni değilse “bileşik suç” veya “suçların içtimaı” ilişkisinden söz edilemeyeceğini belirtmiştir.

3. Bileşen suçlar kaynaşıp yeni bir suç tipi oluşturmalıdır. Yağma örneğinde olduğu gibi, birleşen fiiller bağımsız kimliğini ve hatta adını yitirip başka bir suç olarak karşımıza çıkar.

Bu şartların uygulamadaki bir örneği 5. Ceza Dairesi’nin yukarıda anılan kararıdır. Sanık, kooperatife ait süt tankını satıp tankın çalındığını söyleyerek polise başvurmuştu. Daire, bu eylemin TCK 247/2’deki “zimmetin açığa çıkmamasını sağlamaya yönelik hileli davranış” unsurunu oluşturduğunu, bu nedenle nitelikli zimmetin yanında suç uydurmadan ayrıca mahkûmiyet verilemeyeceğini belirterek hükmü bozmuştur.

Yağma: bileşik suçun tipik örneği

TCK 148’e göre bir kişiyi, kendisinin veya yakınının hayatına, vücut veya cinsel dokunulmazlığına yönelik bir saldırı gerçekleştireceğinden ya da malvarlığı itibarıyla büyük bir zarara uğratacağından bahisle tehdit ederek veya cebir kullanarak malı teslime veya malın alınmasına karşı koymamaya mecbur kılmak yağmadır. Yağmanın ceza hadleri, nitelikli hâlleri ve yargılama süreci için ayrı sayfamız var; burada yalnızca yağmanın bileşik suç yapısı üzerinde duruyoruz.

Bu yapının uygulamadaki sonuçları şunlardır:

  • Basit yaralama yağmanın içinde erir. Yargıtay 6. Ceza Dairesi, E. 2021/24113, K. 2023/8923, T. 27.02.2023 sayılı kararında, mağdurun kolundaki çantayı çekerek yere düşüren ve basit tıbbi müdahaleyle giderilebilecek biçimde yaralayan sanığın eylemini “kül hâlinde yağma” saymış; yaralama suçunun yağmanın unsuru olduğunu, bileşik suç nedeniyle gerçek içtima hükümlerinin uygulanamayacağını belirtmiştir.
  • Polise direnme de cebir unsuru olabilir. 6. Ceza Dairesi, E. 2020/3872, K. 2021/5077, T. 17.03.2021 sayılı kararında, hırsızlık sırasında yakalanmak istenirken bıçak çıkarıp polisi basit tıbbi müdahaleyle giderilebilir şekilde yaralayan failin direnme fiilinin yağmanın cebir unsuru olduğunu; bu nedenle ayrıca görevi yaptırmamak için direnme suçundan ceza verilemeyeceğini kabul etmiştir.
  • Konutta veya işyerinde yağma tek suçtur. Ceza Genel Kurulu E. 2014/849, K. 2016/175 sayılı kararında, yağmanın konutta veya işyerinde işlenmesinin nitelikli hâl olduğunu, bu nedenle yalnızca nitelikli yağmadan ceza verileceğini, konut dokunulmazlığının ihlalinden ayrıca mahkûmiyet hükmü kurulamayacağını açıkça belirtmiştir. Aksi, aynı fiil nedeniyle ikinci kez cezalandırma olur.

İstisna: TCK 149/2. Yağma suçunun işlenmesi sırasında kasten yaralamanın neticesi sebebiyle ağırlaşmış hâlleri (TCK 87) gerçekleşirse, kanun “ayrıca kasten yaralama suçuna ilişkin hükümler uygulanır” der. Yani yağmaya bağlanan ceza, ağır yaralanmayı karşılamaz. Yargıtay 2. Ceza Dairesi (E. 2021/15554, K. 2021/16522, T. 12.10.2021), ikinci derecede kemik kırığı oluşan olayda yaralamanın yağmanın yalnızca unsuru olmadığını, bağımsız suç niteliğini koruduğunu belirtmiştir. Yargıtay 1. Ceza Dairesi de E. 2024/5703, K. 2024/6053, T. 30.09.2024 sayılı kanun yararına bozma kararında, yüzde sabit ize neden olan yaralanma nedeniyle sanığın TCK 149/2 delaletiyle 87. maddeden de yargılanması gerektiğini kabul etmiştir. Özetle basit tıbbi müdahaleyle giderilebilen yaralama erir; neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama erimez.

Hangi durumlar bileşik suç değildir?

Uygulamada en çok hata, iki suçun birlikte işlenmesini “bileşik suç” sayıp birini cezasız bırakmaktan kaynaklanır. Yargıtay bu konuda titizdir. Aşağıdaki tablo, kararlardaki ayrımı özetler:

Suç birlikteliğiSonuçDayanak
Yağma + basit yaralama / tehditBileşik suç: tek ceza (yağma)Yargıtay 6. CD, E. 2021/24113, K. 2023/8923
Yağma + neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralamaAyrı ceza (TCK 149/2)Yargıtay 1. CD, E. 2024/5703, K. 2024/6053
Konutta/işyerinde yağma + konut dokunulmazlığının ihlaliBileşik suç: yalnızca nitelikli yağmaYargıtay CGK, E. 2014/849, K. 2016/175
Hırsızlık + işyerine/konuta girmeBileşik suç değil: iki ayrı suçYargıtay CGK, E. 2014/849, K. 2016/175
Yağma + kişiyi hürriyetinden yoksun kılmaBileşik suç değil: iki ayrı suçYargıtay CGK, E. 2019/192, K. 2021/30; 6. CD, E. 2021/24453, K. 2023/10175

Hırsızlık örneğinde Ceza Genel Kurulu şu mantığı kurmuştur: kanun koyucu hırsızlıkta binaya girmeyi suçun unsuru olarak aramamış, bina veya eklentisine girilmeden de aynı hırsızlık suçu işlenebilir. Dolayısıyla hırsızlık amacıyla işyerine giren fail, hırsızlığın yanında işyeri dokunulmazlığının ihlalinden de cezalandırılır. Kararda bu sonucun teşebbüs aşamasında da geçerli olduğu, kapıyı zorlayıp alarm çaldığı için içeri giremeden kaçan failin hem nitelikli hırsızlığa teşebbüsten hem işyeri dokunulmazlığını ihlale teşebbüsten sorumlu olduğu belirtilmiştir.

Yağma ve hürriyetinden yoksun kılma ilişkisinde Ceza Genel Kurulu E. 2019/192, K. 2021/30, T. 16.02.2021 sayılı kararında oybirliğiyle şunu kabul etmiştir: suçlardan biri diğerinin unsuru veya ağırlaştırıcı nedeni olmadığı için bileşik suçtan söz edilemez. Tehdit hem yağmanın maddi unsuru içinde yer alır hem de hürriyetinden yoksun kılmanın nitelikli hâlidir, ama bu ortak nokta suçları kaynaştırmaz. Uygulamada kişiyi araca bindirip alıkoyan ve sonra malını alan failin iki ayrı suçtan cezalandırılmasının nedeni budur.

Bileşik suçta teşebbüs ve tamamlanma

Yağma teşebbüse elverişli bir suçtur: fail cebir veya tehditle icraya başlayıp elinde olmayan nedenlerle malı alamazsa teşebbüs hükümleri uygulanır. Asıl tartışma, malın alındıktan sonra failin yakalandığı hâllerde suçun tamamlanıp tamamlanmadığıdır. Hırsızlıkta kesintisiz takip sonucu malla yakalanan failin eylemi teşebbüs aşamasında kalabilir. Yağmada ise Ceza Genel Kurulu’nun çizgisi farklıdır.

Yağmada tamamlanma ölçütü, malın failin hakimiyet alanına girmesi değil, mağdurun zilyetlikten doğan tasarruf haklarını kullanmasının olanaksız hâle gelmesidir. Ceza Genel Kurulu bunu üç ayrı kararda kabul etmiştir:

  • E. 2023/284, K. 2024/396, T. 04.12.2024 (oybirliği): çocukların cep telefonunu zorla alıp kaçarken polise yakalanması olayında yağma tamamlanmış sayılmıştır. Kurul, hırsızlıktaki “malı egemenlik alanına sokma” ölçütünün yağmaya kıyasen uygulanmasına hukuki dayanak olmadığını belirtmiştir.
  • E. 2024/248, K. 2025/557, T. 03.12.2025 (oybirliği): bıçak göstererek mağdurun cep telefonunu alan sanığın sonradan polis tarafından yakalanıp telefonu teslim etmesi eylemi teşebbüs aşamasında bırakmaz.
  • E. 2024/577, K. 2026/273, T. 29.04.2026 (oy çokluğu, yedi üye karşı oyla): markette silah göstererek kasadaki parayı alan failin çıkarken vatandaşlarca yakalanması yağmanın tamamlanmasına engel değildir.

Yargıtay 6. Ceza Dairesi içinde ise yıllardır farklı bir yaklaşım savunulmuş, bileşik suçun tamamlanması için bileşenlerin tamamının tamamlanması gerektiğinden hareketle hırsızlıktaki kesintisiz takip ölçütünün yağmaya taşınması istenmiştir. Bu görüş, Daire kararlarında çoğunluk ya da karşıoy olarak yer almaya devam etse de Ceza Genel Kurulu’nun yukarıdaki kararlarıyla geride kalmıştır. Bu nedenle yağma dosyalarında teşebbüs savunması, ancak somut olayda mağdurun zilyetliğinin gerçekten sona ermediği ya da cebir veya tehditle icranın tamamlanamadığı gösterilebiliyorsa anlamlıdır.

Bileşik suçta manevi unsur

Bileşik suçta suç tekliği, ceza, zamanaşımı, şikâyet ve uzlaşma gibi hükümler bakımından geçerlidir; bu, bileşik suçun içinde gerçekte birden çok suçun bulunmadığı anlamına gelmez. Ceza Genel Kurulu, E. 2024/556, K. 2025/346, T. 17.09.2025 sayılı kararında bu nedenle manevi unsurun bileşenlerin her biri bakımından aranması gerektiğini belirtmiştir.

Kararın yağmaya sonucu önemlidir: yağma suçunun bileşeni olan hırsızlık için faydalanma kastı aranıyorsa, yağma için de faydalanma kastı aranır. Olayda sanık, mağdurun “polisi arayacağım” demesi üzerine kolunu bükerek telefonunu almış ve uzaklaşmıştı. Kurul, polisi aramasını engellemek amacıyla telefonu alan sanıkta faydalanma kastı bulunmadığını, nitelikli yağmanın manevi unsurunun oluşmadığını kabul etmiştir (oybirliği). Ceza Genel Kurulu E. 2022/473, K. 2025/447, T. 30.10.2025 sayılı kararında (oy çokluğu) da polisin silahını, başkasına zarar vermesin diye alan sanığın yağma kastıyla hareket etmediğini kabul etmiştir. Faydalanma kastı mutlaka malı sahiplenmeye yönelik olmak zorunda değildir; geçici kullanma amacı da yeterlidir, ama tamamen başka bir amaçla malın alınması yağmayı oluşturmaz.

Özel kanunlarda bileşik suç

TCK m.5, genel hükümlerin özel ceza kanunlarındaki suçlara da uygulanacağını söyler. Bu nedenle TCK 42 yalnızca TCK içindeki suçlar için değil, özel kanun suçları için de geçerlidir. Ceza Genel Kurulu bu sonuca E. 2010/38, K. 2010/79, T. 06.04.2010 sayılı kararında (oy çokluğuyla) varmıştır. Olayda, dönemin 5411 sayılı Bankacılık Kanunu m.160/2’deki nitelikli zimmet suçu bileşik suç olarak kabul edilmiş ve hileli davranışın parçası olan sahtecilik için ayrıca ceza verilmemiştir. Kurul, TCK m.212’nin (sahte belgenin başka suçta kullanılması hâlinde ayrı ceza) yalnızca TCK içindeki suçlar için geçerli olduğunu, özel kanunlara taşınamayacağını belirtmiştir. Karşıoy kullanan üyeler aksi görüşteydi; bu nedenle özel kanunlarda bileşik suç iddiası dosyaya özgü olarak ayrıca incelenmelidir.

İhaleye fesat karıştırma suçu da bileşik suçlardandır. Yargıtay 5. Ceza Dairesi, E. 2012/6790, K. 2013/12664, T. 31.12.2013 sayılı kararında TCK 235/2-c’de cebir kullanılmasının suçun unsuru olduğunu; basit kasten yaralamanın bu cebrin içinde eridiğini, ama neticesi sebebiyle ağırlaşmış kasten yaralamanın erimediğini belirtmiş ve ayrıca bu suçtan ceza verilmesi gerektiğini kabul etmiştir. Görüldüğü gibi yağmadaki 149/2 mantığı başka bileşik suçlarda da karşımıza çıkar.

Bileşik suç, zincirleme suç ve fikri içtima

Üç kurum da gerçek içtima kuralının istisnasıdır, ama dayanakları farklıdır. Bileşik suçta kanun baştan tek suç tipi yaratmıştır. Buna karşılık zincirleme suç, bir suç işleme kararının icrası kapsamında değişik zamanlarda aynı suçun birden fazla işlenmesidir; fikri içtima ise tek fiille birden fazla farklı suçun oluşmasıdır ve bu durumda en ağır cezayı gerektiren suçtan ceza verilir.

KriterBileşik suç (m.42)Zincirleme suç (m.43)Fikri içtima (m.44)
Temel yapıKanunun baştan tek suç saydığı birleşimAynı suçun değişik zamanlarda tekrarıTek fiille farklı suçların oluşması
CezaBileşik suçun kanuni cezasıBir ceza, dörtte birinden dörtte üçüne kadar artırılırEn ağır cezayı gerektiren suçun cezası
Kanunda açıkça gösterilmeŞartGerekmezGerekmez
ÖrnekYağmaAynı kişiye karşı farklı günlerde aynı hakaretTek ateşle hem yaralama hem mala zarar verme

TCK 43/3’ün yağmayla ilişkisi. Kasten öldürme, kasten yaralama, işkence ve yağma suçlarında zincirleme suç ve aynı neviden fikri içtima hükümleri uygulanmaz. Ceza Genel Kurulu E. 2017/550, K. 2019/574, T. 01.10.2019 sayılı kararında bu hükmü yağmaya uygulamış; aynı fiille birden çok kişiye karşı yağma işlenirse failin mağdur sayısınca ayrı ayrı cezalandırılacağını belirtmiştir. Aynı kararda, failin kastı baştan tek bir alacağa özgülenmişse çok mağdurlu eylemin yine tek yağma sayılacağı yönündeki yerleşik uygulamaya da atıf vardır. Aynı kararda yağma ile hırsızlık arasında zincirleme suç ilişkisi kurulamayacağı da vurgulanmıştır, çünkü bunlar iki farklı suçtur.

Uygulamada nelere dikkat edilir?

Ceza dosyasında bileşik suç meselesi çoğunlukla iki yerde sorun çıkarır: iddianamedeki sevk maddeleri ve hükümdeki ayrı cezalar. Dosyayı incelerken şu noktalara bakılır:

  1. Sevk maddelerine bakın. İddianamede yağmanın yanında tehdit, basit yaralama veya mala zarar verme için ayrı sevk maddesi varsa, bunlar bileşen suç olabilir. Hâkim bu suçlardan ayrıca hüküm kuramaz.
  2. Yaralamanın derecesini rapordan kontrol edin. Adli Tıp raporu basit tıbbi müdahaleyle giderilebilir yaralanma gösteriyorsa yaralama yağmanın içinde erir. Kemik kırığı, sabit iz veya yaşamsal tehlike gibi sonuçlar varsa TCK 149/2 nedeniyle ayrı hüküm gerekir. Bu ayrım hem lehe hem aleyhe sonuç doğurabilir.
  3. Bileşen suçun kanunda açıkça bağlanıp bağlanmadığını sorgulayın. Hırsızlıkla birlikte işlenen konut dokunulmazlığı ya da yağmayla birlikte işlenen hürriyeti kısıtlama gibi durumlarda bileşik suç savunması genellikle kabul görmez.
  4. Direnme ve tehdit ilişkisini ayırın. Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2022/11987, K. 2022/24563, T. 06.12.2022 sayılı kanun yararına bozma talebini reddettiği kararında, sinkaflı sözlerin cinsel dokunulmazlığa yönelik tehdit niteliğinde olduğunu, bu tehdidin görevi yaptırmamak için direnme suçunun unsuru olduğunu ve tehditten ayrıca mahkûmiyet kurulamayacağını belirtmiştir.
  5. Manevi unsuru tartışın. Failin amacı malı kullanmak değil de mağdurun polisi aramasını engellemek, silahı güvenli bir yere almak gibi başka bir şeyse yağma değil, başka bir suç söz konusu olabilir.

Bileşik suç kuralına aykırı biçimde bileşen suça ayrıca ceza verilmesi, istinaf ve temyizde hükmün bozulma nedenidir. Hüküm kesinleşmişse kanun yararına bozma yolu da gündeme gelebilir.

Sık sorulan sorular

Bileşik suç nedir?

Bileşik suç, biri diğerinin unsurunu veya ağırlaştırıcı nedenini oluşturduğu için hukuken tek fiil sayılan suçtur; yağma bunun tipik örneğidir.

TCK 42. madde kaç fıkradan oluşur?

TCK 42 tek fıkradan oluşur; ikinci cümle, bileşik suçlarda içtima hükümlerinin uygulanmayacağını belirtir.

Bileşik suçta bileşen suçlardan ayrıca ceza verilir mi?

Hayır; bileşik suçu oluşturan fiiller o suçun içinde erir ve kural olarak yalnızca bileşik suçun cezası verilir, tek istisna kanunun açıkça ayrı ceza öngördüğü hâllerdir (örneğin TCK 149/2).

Bileşik suça örnek verir misiniz?

En yaygın örnek yağmadır (TCK 148-149); ayrıca konutta veya işyerinde işlenen nitelikli yağma ile ihaleye fesat karıştırma suçunda cebir kullanılması da bileşik suç örnekleridir.

Yağma sırasında yaralama olursa ayrıca ceza verilir mi?

Basit tıbbi müdahaleyle giderilebilen yaralama yağmanın içinde erir ve ayrı ceza verilmez; ancak neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama (TCK 87) TCK 149/2 uyarınca ayrıca cezalandırılır.

Konutta işlenen yağmada konut dokunulmazlığından da ceza verilir mi?

Hayır; konutta, işyerinde veya eklentilerinde işlenen yağma nitelikli hâldir (TCK 149/1-d) ve konut dokunulmazlığının ihlali bu nitelikli hâlin içinde eridiği için ayrıca ceza verilmez.

Hırsızlık ile konut dokunulmazlığının ihlali bileşik suç mudur?

Hayır; Ceza Genel Kurulu’na göre hırsızlık suçu bina veya eklentiye girilmeden de işlenebildiği için kanunda bileşik suç olarak düzenlenmemiştir ve fail iki suçtan ayrı ayrı cezalandırılır.

Yağma ile kişiyi hürriyetinden yoksun kılma bileşik suç mudur?

Hayır; Ceza Genel Kurulu bu iki suç arasında bileşik, karma veya geçitli suç ilişkisi bulunmadığını kabul etmiştir, dolayısıyla fail her iki suçtan ayrı ayrı cezalandırılır.

Bileşik suç ile zincirleme suç arasındaki fark nedir?

Bileşik suçta kanun baştan birden çok suçu tek suç tipinde birleştirmiştir; zincirleme suçta ise aynı suç, bir suç işleme kararı kapsamında değişik zamanlarda birden fazla işlenir ve ceza dörtte birinden dörtte üçüne kadar artırılır.

Bileşik suç ile fikri içtima arasındaki fark nedir?

Fikri içtimada tek fiille birden çok farklı suç oluşur ve en ağır cezayı gerektiren suçtan ceza verilir; bileşik suçta ise zaten tek bir suç tipi vardır ve içtima hesabına gerek kalmaz.

Bileşik suçta teşebbüs mümkün müdür?

Evet; yağmada cebir veya tehditle icraya başlayıp malı alamayan faile teşebbüs hükümleri uygulanır, ancak malın zilyetten alındığı anda yağma tamamlanır ve sonradan yakalanma teşebbüs aşamasına geri döndürmez.

Özel kanunlardaki suçlarda bileşik suç olur mu?

Evet; TCK m.5 gereği m.42 özel kanun suçları için de uygulanır, ancak bileşik suçun kanunda açıkça gösterilmiş olması şartı özel kanunlar bakımından da aranır.

Bileşik suçta manevi unsur nasıl belirlenir?

Suç teklik kabul edilse de bileşenlerin her biri bakımından manevi unsur aranır; yağmada bu, hırsızlık bileşeni nedeniyle faydalanma kastı anlamına gelir.

Bileşik suçta şikâyet, uzlaşma ve zamanaşımı nasıl işler?

Ceza Genel Kurulu’na göre bileşik suçta suç tekliği geçerli olduğundan şikâyet, uzlaşma ve zamanaşımı hükümleri bileşik suç üzerinden değerlendirilir, bileşenler üzerinden ayrı ayrı değil.

Mahkeme bileşen suça ayrıca ceza verirse ne yapılabilir?

Bu karar, TCK 42’ye aykırılık nedeniyle istinaf ve temyizde bozma sebebidir ve kesinleşmişse kanun yararına bozma yoluna başvurulabilir.

Sonuç

TCK 42, tek fiil sayılan bileşik suçlarda içtima hükümlerini devre dışı bırakır. Yargıtay bu kuralı dar yorumlar: bileşik suç kanunda açıkça gösterilmelidir, araç suç olmak yetmez. Yağmada basit yaralama, tehdit ve polise direnme erir; ama neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama TCK 149/2 nedeniyle ayrıca cezalandırılır. Hırsızlıkla birlikte işlenen konut dokunulmazlığı ihlali ile yağmayla birlikte işlenen hürriyetten yoksun kılma ise bileşik suç sayılmaz. Ceza Genel Kurulu, 2024-2026 kararlarında yağmada tamamlanma ölçütünü zilyetliğin sona ermesi olarak belirlemiş, manevi unsur bakımından faydalanma kastını aramıştır.

Hakkınızda yağma, nitelikli hırsızlık, direnme veya başka bir bileşik suç iddiasıyla soruşturma ya da dava varsa, suçun nitelendirilmesi ve hükümdeki ayrı cezaların denetlenmesi sonucu doğrudan etkileyebilir. Bu aşamada bileşik suç konusunda ceza avukatı desteği almak için büromuzla iletişime geçebilirsiniz.

Bu makale, Sarıoğlu & Sefer Hukuk Bürosu adına Av. Fatih SEFER tarafından hazırlanmıştır.

Sarıoğlu & Sefer Hukuk Bürosu
Osmaniye Mah., İsmail Erez Bulvarı No: 9/2, 34146 Bakırköy/İstanbul