CMK Madde 137 – Kararların yerine getirilmesi, iletişim içeriklerinin yok edilmesi

CMK Madde 137, telekomünikasyon yoluyla yapılan iletişimin denetlenmesine ilişkin kararların nasıl yerine getirileceğini ve elde edilen kayıtlar hakkında uygulanacak işlemleri düzenler. Kayıtların metne dönüştürülmesi, belirli durumlarda yok edilmesi ve ilgili kişiye bildirim yapılması bu maddenin konusudur.

Kararların yerine getirilmesi, iletişim içeriklerinin yok edilmesi

Madde 137 – (1) 135 inci maddeye göre verilecek karar gereğince Cumhuriyet savcısı veya görevlendireceği adlî kolluk görevlisi, telekomünikasyon hizmeti veren kurum ve kuruluşların yetkililerinden iletişimin tespiti, dinlenmesi veya kayda alınması işlemlerinin yapılmasını ve bu amaçla cihazların yerleştirilmesini yazılı olarak istediğinde, bu istem derhâl yerine getirilir; yerine getirilmemesi hâlinde zor kullanılabilir. İşlemin başladığı ve bitirildiği tarih ve saat ile işlemi yapanın kimliği bir tutanakla saptanır.

(2) 135 inci maddeye göre verilen karar gereğince tutulan kayıtlar, Cumhuriyet Savcılığınca görevlendirilen kişiler tarafından çözülerek metin hâline getirilir. Yabancı dildeki kayıtlar, tercüman aracılığı ile Türkçe’ye çevrilir.

(3) 135 inci maddeye göre verilen kararın uygulanması sırasında şüpheli hakkında kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmesi ya da aynı maddenin birinci fıkrasına göre hâkim onayının alınamaması halinde, bunun uygulanmasına Cumhuriyet savcısı tarafından derhâl son verilir. Bu durumda, yapılan tespit veya dinlemeye ilişkin kayıtlar Cumhuriyet savcısının denetimi altında en geç on gün içinde yok edilerek, durum bir tutanakla tespit edilir. (Ek cümle:8/7/2021-7331/18 md.) Beraat kararı verilmesi durumunda da tespit veya dinlemeye ilişkin kayıtlar, hâkim denetimi altında aynı usulle yok edilir.

(4) Tespit ve dinlemeye ilişkin kayıtların yok edilmesi halinde soruşturma veya kovuşturma evresinin bitiminden itibaren, en geç onbeş gün içinde, Cumhuriyet başsavcılığı veya mahkeme, tedbirin nedeni, kapsamı, süresi ve sonucu hakkında ilgilisine yazılı olarak bilgi verir.

CMK Madde 137’nin Açıklaması

Maddenin birinci fıkrası, CMK Madde 135 uyarınca alınan kararın icrasında Cumhuriyet savcısının veya görevlendirdiği adlî kolluk görevlisinin yazılı istemini esas alır. Hizmet sağlayıcının istemi derhâl yerine getirmesi gerekir; kanun, yerine getirilmemesi hâlinde zor kullanılmasına izin verir. İşlemin başlangıcı, bitişi ve uygulayan kişinin kimliği tutanakla belirlenmelidir.

İkinci fıkra uyarınca iletişim kayıtları, Cumhuriyet Savcılığının görevlendirdiği kişilerce çözülerek yazıya aktarılır. Yabancı dildeki kayıtların Türkçeye çevrilmesinde tercüman kullanılması gerekir. Bu işlem, kaydın içeriğinin dosyada incelenebilir hâle getirilmesini sağlar.

Üçüncü fıkrada, şüpheli hakkında kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmesi veya CMK 135/1 kapsamında gereken hâkim onayının alınamaması durumunda denetimin derhâl durdurulması öngörülür. Bu hâllerde tespit ve dinleme kayıtları Cumhuriyet savcısının denetiminde en geç on gün içinde imha edilir ve imha tutanağa bağlanır. Beraat kararı verildiğinde de kayıtlar aynı usulle, ancak hâkim denetiminde yok edilir.

Kayıtların yok edilmesi hâlinde Cumhuriyet başsavcılığı veya mahkeme, soruşturma ya da kovuşturmanın bitiminden itibaren en geç on beş gün içinde tedbirin nedenini, kapsamını, süresini ve sonucunu ilgilisine yazılı olarak bildirir. Kayıtların kanuna aykırı biçimde saklandığı veya başka dosyalara aktarıldığı iddialarında, işlem ve imha tutanakları ile aktarımın gerçekleşip gerçekleşmediği somut olarak incelenmelidir. Bu işlemlerde iletişimin denetlenmesine ilişkin hukuki yardım, kanuni güvencelerin değerlendirilmesiyle ilgilidir.

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun diğer hükümlerini CMK tam metni sayfasında inceleyebilirsiniz.

Yargıtay Kararları

Yargıtay 12. Ceza Dairesi, E. 2022/6103, K. 2025/6395, T. 10.09.2025

12. Ceza Dairesi 2022/6103 E., 2025/6395 K.

MAHKEMESİ:Ağır Ceza Mahkemesi

SAYISI: 2022/123 E., 2022/347 K.

DAVA: Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat

HÜKÜM: Kısmen kabul

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: Ret, onama

Davacı hakkında Dairemizce verilen bozma ilamı üzerine Yerel Mahkemece kurulan hükmün; davalı vekili ve davacı vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde,

Davalı vekilinin temyiz istemi yönünden; hükmedilen tazminat miktarı açısınında hükmün davalı açısından kesin olduğu,

Davacı vekilinin temyiz istemi yönünden; 1086 sayılı HMUK’un 427. ve 1412 sayılı CMUK’un 317. maddeleri gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, işin esasına geçildi, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

Yerel Mahkemece; davacı vekilinin davacı hakkındaki iletişimin tespiti, dinlenmesi, kayda alınması ve teknik takip tedbirlerine ilişkin kayıtların Cumhuriyet savcılığınca imha edilmeyip farklı dosyalara gönderilerek ifşa edildiği gerekçesi ile nedeniyle 20.000,00 TL manevi tazminatın söz konusu verilerin imha edilmesi için öngörülen yasal sürenin dolduğu tarihten itibaren işleyecek yasal faizi ile ödenmesine ilişkin talebinin reddine ilişkin karara yönelik davacı vekilinin temyiz isteğine dayalı olarak yapılan inceleme sonucunda Dairemizce verilen 10.01.2022 tarihli bozma kararı üzerine Yerel Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca davalı vekilinin temyiz isteminin reddine, davacı vekilinin temyiz istemi yönünden hükmün onanmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davalı vekilinin temyiz sebepleri; hükmedilen tazminat miktarının fahiş olduğuna, kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna, davacı vekilinin temyiz sebepleri; hükmedilen tazminat miktarının eksik olduğuna ilişkindir.

III. DAVANIN KONUSU

Yerel Mahkemece Dairemizce verilen bozma ilamı üzerine yapılan yargılama sonunda, tazminat talebinin dayanağı olan İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının 2014/38860 Soruşturma sayılı dosyası kapsamında davacı hakkında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan yapılan soruşturma sonunda 02.11.2015 tarihinde kovuşturma yapılmasına yer olmadığına karar verildiği, tedbir tarihi itibariyle 5271 sayılı CMK’nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı,, davacı hakkında aynı konuda açılan davanın bulunmadığı, davacı hakkındaki iletişimin tespiti, dinlenmesi, kayda alınması ve teknik takip tedbirlerine ilişkin kayıtların Cumhuriyet savcılığınca imha edilmeyip farklı dosyalara gönderilerek ifşa edilmesi nedeniyle davacı hakkında tazminat şartlarının oluştuğu kabul edilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE VE KARAR

A) Davalı Vekilinin Temyiz İstemi Yönünden;

Karar tarihi itibariyle temyiz kesinlik sınırının 5.810,00 TL olduğu, 1.000,00 TL manevi tazminat takdir edilmesi nedeniyle toplam 1.000,00 TL tazminat miktarının davalı açısından kesin olduğu görülmekle;

Davalı vekilinin temyiz istemin katılma yoluyla yapılmadığı dikkate alınarak, 6100 sayılı HMK’nın geçici 3/2. maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1086 sayılı HUMK’un 21.07.2004 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 5219 sayılı Kanun’un 2. maddesi ile değişik 427. ve ek 4. maddelerindeki temyiz sınırı ve hükmolunan tazminat miktarına göre hükmün kesin nitelikte olması nedeniyle davalı vekilinin temyiz isteminin, 1086 sayılı HUMK’un 432. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle REDDİNE, B) Davacı Vekilinin Temyiz İstemi Yönünden;

Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, tazminat şartlarının oluştuğunun saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, tazminat miktarının doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından davacı vekilinin yukarıda ilgili bölümde ileri sürdüğü tüm temyiz sebeplerinin reddi ile hükmün, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA, Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 10.09.2025 tarihinde karar verildi.

Yargıtay 12. Ceza Dairesi, E. 2024/1761, K. 2025/3151, T. 24.03.2025

12. Ceza Dairesi 2024/1761 E., 2025/3151 K.

MAHKEMESİ:Ağır Ceza Mahkemesi

SAYISI: 2022/334 E., 2023/213 K.

DAVA: Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat

KARAR: Davanın reddi

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: Onama

Davacının tazminat talebi hakkında dairemizce verilen bozma kararı üzerine kurulan hükmün; davacı vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde, HMUK’un 427. ve CMUK’un 317. maddeleri gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

Mahkemece; davacı vekilinin haksız ve hukuka aykırı olarak müvekkili hakkında iletişimin tespiti, dinlenmesi ve kayda alınması ile teknik takip tedbirine başvurulmasından dolayı meydana gelen mağduriyetin giderilmesi için 20.000,00 TL manevi tazminatın, aynı soruşturma dosyasında davacı hakkında uygulanan tedbire ilişkin kayıtların Cumhuriyet savcılığınca imha edilmeyip farklı dosyalara gönderilerek ifşa edilmesine ilişkin olarak 20.000,00 TL manevi tazminatın, ödenmesine ilişkin talebinin reddine karar verilmiş, Dairemizce davacı vekilinin temyiz isteminin kabulü ile yerel mahkemece kurulan hükmün bozulmasına karar verilmiş, bozma üzerine yapılan yargılamada davanın reddine karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca davacı vekilinin temyiz isteminin reddi ile hükmün onanmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davacı vekilinin temyiz sebepleri; davacının haklarının ihlal edildiğine, özel hayatının ihlal edildiğine, davacının uzun süre dinlendiğine, dinleme kayıtlarının uzun süre imha edilmediğine, davanın kabul edilmesi gerektiğine, ilişkindir.

III. DAVANIN KONUSU

Yerel mahkemece, tazminat talebinin dayanağı olan İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının 2014/38860 esas 2015/77968 karar sayılı ceza soruşturması kapsamında, davacının silahlı terör örgütüne üye olma suçundan yaklaşık 6 ay iletişimin tespiti, dinlenilmesi, kayda alınması tedbirinin uygulandığı, yapılan soruşturma sonunda 02.11.2015 tarihinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, davacı iletişimin tespiti dinlenmesi ve kayda alınması tedbiri nedeniyle tazminat talebinde bulunmuş ise de; bu hususun CMK’nın 141/1. Maddesinde sayılan durumlardan birine girmediği, mahkemece, Hakim veya Cumhuriyet savcısının, belirtilen önkoşullardan birine dayalı kusurunun bulunup bulunmadığına ilişkin ön koşulların tespit edilemeyeceği, HSK Genel Sekreterliği cevabı yazısına göre koruma tedbirinin veren hakim ve cumhuriyet savcıları hakkında bir soruşturma bulunmadığının bildirildiği, dosya kapsamında başkaca davacının ihlale uğradığına dair tespit ya da ilam da bulunmadığı, bu nedenle CMK’nun 141/3. Maddesinin maddesinde belirtilen tazminat isteme koşulları oluşmadığından davacının maddi ve manevi tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE VE KARAR

Bozma ilamına uyularak yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, ancak;

Davacı hakkında uygulanan tedbirlere ilişkin karar ve evraklarının ve yasal süresi içerisinden imha edilmeyip başka dava dosyalarına gönderilip gönderilmediğinin tereddüde yer vermeyecek şekilde araştırılıp Yargıtay denetimine elverişli aslı veya onaylı örneklerinin dosya arasına alınarak tedbir tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 135. ve 140. maddelerinde düzenlenen şartları taşıyıp taşımadığı araştırılıp, sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş olup, açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden hükmün CMUK’un 321. maddesi gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

24.03.2025 tarihinde karar verildi.

Yargıtay 12. Ceza Dairesi, E. 2023/3836, K. 2024/1703, T. 15.04.2024

12. Ceza Dairesi 2023/3836 E. , 2024/1703 K.

B O Z M A Ü Z E R İ N E

MAHKEMESİ:Ağır Ceza Mahkemesi

SAYISI: 2021/235 E., 2021/375 K.

DAVA: Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat

KARAR: Davanın kısmen kabulü

TEMYİZ EDENLER: Davalı vekili, davacı vekili

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: ONAMA

Davacının tazminat talebi hakkında dairemizce verilen bozma kararı üzerine kurulan hükmün; davalı vekili ve davacı vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde, HMUK’un 427. ve CMUK’un 317. maddeleri gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

Mahkemece; davacı vekilinin 02.02.2016 tarihli dava dilekçesinde iletişimin tespiti, dinlenilmesi, kayda alınması tedbirinin uygulandığı gerekçesiyle 20.000,00 TL manevi tazminatın tedbir tarihinden işleyecek yasal faizi ile ödenmesine ilişkin talebinin reddine karar verilmiş, Dairemizce davacı vekilinin temyiz isteminin kabulü ile yerel mahkemece kurulan hükmün bozulmasına karar verilmiş, davacı vekilinin 16.05.2016 tarihli dava dilekçesinde davacı hakkında iletişimin tespiti, dinlenmesi, kayda alınması ve teknik takip tedbirlerinin uygulandığı, yapılan soruşturma sonunda 02.11.2015 tarihinde kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği, uygulanan tedbirlere ilişkin kayıtların Cumhuriyet savcılığınca imha edilmeyip farklı dosyalara gönderilerek ifşa edildiği belirtilerek 5271 sayılı CMK’nın 141/3. maddesi gereğince 20.000,00 TL manevi tazminatın söz konusu verilerin imha edilmesi için öngörülen yasal sürenin dolduğu tarihten itibaren işleyecek faizi ile ödenmesine ilişkin talebinin reddine karar verilmiş, Dairemizce davacı vekilinin temyiz isteminin kabulü ile yerel mahkemece kurulan hükmün bozulmasına karar verilmiş, bozma üzerine yapılan yargılamada her iki dava dosyası birleştirilerek davanın kısmen kabulü ile 6.000,00 TL manevi tazminatın 12.11.2015 tarihinden işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca davalı vekilinin ve davacı vekilinin temyiz isteminin reddi ile hükmün onanmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davalı vekilinin temyiz sebepleri; davanın reddi gerektiğine ilişkindir.

Davacı vekilinin temyiz sebepleri; hükmedilen tazminat miktarının az olduğuna, ilişkindir.

III. DAVANIN KONUSU

Yerel mahkemece, tazminat talebinin dayanağı olan silahlı terör örgütüne üye olma suçundan yürütülen İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının 2014/38860 soruşturma sayılı dosyası kapsamında davacı adına kayıtlı olan cep telefonundan dinleme yapıldığı, yapılan soruşturma sonunda 02.11.2015 tarihinde kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği, dinleme kararının imha edilmesi gereken 12.11.2015 tarihli yasal süresi içinde imha edilmediği, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının aynı soruşturma numarası ile ilgili olarak diğer kimselerin açmış olduğu benzer mahiyetteki davaların bulunduğu, bu kapsamda İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesi’nin 2017/1470 Esas sayılı dosyasının konusunun iletişim dinlenmesi ve kayda alınması ile teknik takibe yönelik tazminat davası olduğu ve Bölge Adliye Mahkemesince ilk derece mahkemesinin tazminatın reddine dair vermiş olduğu kararın bozularak sembolik bir tazminat hükmedilmesi gerektiği yönünde karar verdiği, bu itibarla; davacının haksız olarak dinlenmiş olması ve yasal sürede kayıtların imha edilmemiş olması dikkate alınarak manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE VE KARAR

Bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, CMK 141/3. maddedeki tazminat şartlarının oluştuğunun saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, davalı vekilinin ve davacı vekilinin yukarıda ilgili bölümde ileri sürdüğü tüm temyiz sebeplerinin reddi ile hükmün, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

15.04.2024 tarihinde karar verildi.

İlgili CMK Şerhleri

İletişimin denetlenmesi kararının koşulları için CMK Madde 135, denetim sırasında tesadüfen elde edilen deliller için CMK Madde 138 şerhlerine bakılabilir.

Yazar: Avukat Fatih Sefer