CMK Madde 56 – Yeminin yerine getirilmesi, sağır veya dilsizin yemini

yazar

CMK Madde 56, tanığın yemini hangi yöntemle yerine getireceğini düzenler. Sağır veya dilsiz tanıkların yemini bakımından okuma ve yazma bilme durumuna göre özel usuller öngörülmüştür.

CMK Madde 56 – Kanun metni

Yeminin yerine getirilmesi, sağır veya dilsizin yemini

Madde 56 – (1) Tanık, yüksek sesle tekrar ederek veya okuyarak yemin eder.

(2) Okuma ve yazma bilen sağır veya dilsizler yemin biçimini yazarak ve imzalarını koyarak yemin ederler. Okuma ve yazma bilmeyen sağır veya dilsizler işaretlerinden anlayan bir tercüman aracılığıyla ve işaretle yemin ederler.

Hukuki açıklama

Madde 56, yeminin sözlerini değil, yerine getirilme yöntemini belirler. Yemin metni CMK Madde 55’te düzenlenmiştir. Kural olarak tanık, yemin sözlerini yüksek sesle tekrar eder veya okur.

Okuma ve yazma bilen sağır veya dilsiz tanık, yemin biçimini yazıp imzalamalıdır. Okuma ve yazma bilmeyen sağır veya dilsiz tanığın yemini ise işaretlerini anlayan bir tercüman aracılığıyla, işaretle gerçekleştirilir. İşitme veya konuşma engeli, tek başına tanığın yeminsiz dinlenmesi için bir neden değildir; kanundaki uygun yöntem uygulanmalıdır.

Yeminin hangi yöntemle yerine getirildiğinin tutanakta belirlenebilir olması gerekir. Ceza yargılamasında tanık beyanının usule uygunluğunun değerlendirilmesi, bu özel yemin yöntemlerine uyulup uyulmadığının incelenmesini de kapsar. Usule aykırılığın hükme etkisi, tanık anlatımının karar bakımından önemine göre somut olayda değerlendirilir.

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun diğer hükümlerini CMK tam metni sayfasında inceleyebilirsiniz.

İlgili Yargıtay kararı

Yargıtay 1. Ceza Dairesi, 18.04.2011, E. 2011/1762, K. 2011/2366

1. Ceza Dairesi 2011/1762 E. , 2011/2366 K.

… ‘i kasten öldürmekten sanık …’in yapılan yargılanması sonunda: hükümlülüğüne ilişkin (ÜSKÜDAR) İkinci Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 15/05/2009 gün ve 190/187 sayılı hüküm resen temyize tabi olmakla beraber duruşmalı olarak Yargıtay’ca incelenmesi sanık müdafii tarafından da istenilmiş olduğundan dava dosyası C.Başsavcılığından tebliğname ile Dairemize gönderilmekle: kararda açıklanan nedenle duruşmasız olarak incelendi ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

TÜRK MİLLETİ ADINA

1-a) Katılan … kendisine 26.11.2010 tarihinde tebliğ olunan hükme karşı, yasal süreden sonra 06.12.2010 tarihinde yapmış bulunduğu temyiz isteminin CMUK nun 310-317. maddeleri uyarınca,

b) Sanık müdafiinin yasal süreden sonra olan duruşmalı inceleme isteminin CMUK’nun 318. maddesi uyarınca,

Reddine karar verilmiştir.

2- Sağır ve dilsiz olup ancak okuma yazma bildikleri anlaşılan tanıklar …, … ve …’a CMK 56. maddesinde belirtilen yazılı usule uyularak yemin verdirilip, dinlenmeleri gerektiğinin düşünülmemesi, tanık beyanlarının sonuca etkili olmaması karşısında bozma nedeni yapılmamıştır.

3- Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanığın kasten insan öldürme suçunun sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde suç niteliği tayin, takdire ilişen cezayı azaltıcı sebebinin niteliği takdir kılınmış, savunması inandırıcı gerekçeler ile reddedilmiş, incelenen dosyaya göre verilen hükümde eleştiri nedeni dışında bir isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanık müdafiinin eksik incelemeye, sübuta, gerekçenin yetersiz olduğuna, sanığa tanık beyanlarının okunup diyeceklerinin sorulmadığına yönelen ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, re’sen de temyize tabi bulunan hükmün tebliğnamedeki düşünce gibi (ONANMASINA), ceza miktarına ve tutuklulukta geçen süreye göre sanık müdafiinin tahliye isteminin reddine, 18.04.2011 gününde oybirliği ile karar verildi.

İlgili CMK şerhleri

Yazar: Avukat Fatih Sefer