Miras Hukuku Nedir? Mirasçılık, Paylaşım ve Davalar

Miras hukuku, kişinin ölümüyle geride bıraktığı malvarlığının kimlere geçeceğini, mirasçıların paylarını, vasiyetnamenin etkilerini, tereke borçlarını ve mirasın nasıl paylaşılacağını düzenleyen özel hukuk alanıdır. Türkiye’de temel kurallar, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun (TMK) 495–682. maddelerinde yer alır. Mirasçılık yalnızca ev, arsa veya para kazanılması anlamına gelmez; mirasbırakanın devredilebilir haklarıyla birlikte borçları da gündeme gelir.

Bu sayfa, miras hukukunun temel kavramlarını ve başvuru yollarını bir arada açıklayan bilgi merkezidir. Yasal mirasçılık, miras payı, saklı pay, vasiyetname, muris muvazaası, tenkis, mirasın reddi ve miras paylaşımı konularına ilişkin kısa açıklamalardan, her konunun ayrıntılı makalesine ulaşabilirsiniz. Bilgiler 21 Ekim 2026 itibarıyla gözden geçirilmiştir.

Miras Hukuku Nedir ve Hangi Konuları Düzenler?

Miras hukuku, mirasbırakanın ölümünden sonra hak ve yükümlülüklerinin mirasçılara geçişini belirler. Hukuk dilinde ölen kişiye mirasbırakan (muris), mirasa konu malvarlığı bütününe tereke, bu malvarlığında hak sahibi olan kişiye mirasçı denir. Mirasçılık kanundan doğabileceği gibi kanunun tanıdığı biçimlerde yapılan ölüme bağlı tasarruflarla da ortaya çıkabilir.

TMK m.575’e göre miras ölümle açılır. TMK m.599 uyarınca mirasçılar mirası, kanunda belirtilen istisnalar saklı kalmak üzere, ölüm anında bir bütün olarak kazanır. Bu ilkeye külli halefiyet denir. Mirasçılık belgesi daha sonra alınsa veya taşınmazın tapudaki intikali henüz yapılmamış olsa bile miras hukuku bakımından geçişin esas alındığı an ölümdür.

Miras hukukunun başlıca alanları; yasal mirasçıların belirlenmesi, ölüme bağlı tasarruflar, terekenin korunması, mirasın reddi, miras ortaklığı, mirasın paylaşılması ve mirasçılar arasındaki denkleştirmedir. Her alanın şartları, süreleri ve başvuru yolları farklıdır.

Miras ile tereke aynı şey midir?

Günlük dilde yakın anlamda kullanılsalar da tereke, mirasbırakanın devre elverişli malvarlığı hakları ve borçlarının bütününü ifade eder. Terekeye taşınmazlar, araçlar, banka alacakları, şirket payları ve borçlar girebilir; tamamen kişiye sıkı sıkıya bağlı haklar ise kural olarak geçmez. Konunun ayrıntıları için tereke nedir? rehberine bakabilirsiniz.

Yasal Mirasçılar Kimlerdir?

Yasal mirasçılar, mirasçılık sıfatını doğrudan kanundan alan kişilerdir. Türk Medeni Kanunu m.495–501, kan hısımları için zümre sistemini benimser. Önceki zümrede mirasçı bulunması, sonraki zümrenin mirasçılığını kural olarak engeller. Sağ kalan eş ise kanunda belirlenen paylarla ilgili zümreyle birlikte mirasçı olur.

Birinci zümre: Çocuklar ve diğer altsoy

İlk sırada mirasbırakanın çocukları bulunur ve kural olarak eşit pay alırlar. Mirasbırakandan önce ölen bir çocuğun payı, halefiyet yoluyla kendi altsoyuna geçer. Torunların miras hakkı bu kurala dayanabilir (TMK m.495). Soybağı hukuken kurulmuş evlilik dışı çocuklar da ilgili koşullarda mirasçı olur. Evlatlık ve altsoyu, evlat edinene kan hısımı gibi mirasçıdır (TMK m.498 ve 500).

İkinci ve üçüncü zümre: Anne-baba, kardeşler ve üstsoy

Altsoy bulunmadığında ikinci zümrede anne ile baba ve onların altsoyları mirasçı olur. Anne veya baba mirasbırakandan önce ölmüşse, onun yerini kendi altsoyu; diğer bir deyişle mirasbırakanın kardeşleri ve şartlarına göre onların çocukları alabilir (TMK m.496). İlk iki zümrede mirasçı bulunmadığında büyükanne ve büyükbaba zümresi gündeme gelir (TMK m.497). Sağ kalan eşin bulunması üçüncü zümredeki dağılımı ayrıca etkiler.

Sağ kalan eşin miras payı ne kadardır?

TMK m.499, sağ kalan eşin yasal miras payını birlikte mirasçı olduğu zümreye göre belirler:

Eşin birlikte mirasçı olduğu kişilerSağ kalan eşin yasal miras payı
Mirasbırakanın altsoyu1/4 (%25)
Anne-baba zümresi1/2 (%50)
Büyükanne-büyükbaba zümresiyle, kanundaki koşullarda3/4 (%75)
TMK m.499 kapsamında mirasçı olabilecek başka hısım bulunmamasıTamamı

Örnek: Mirasbırakanın eşi ve iki çocuğu varsa eş 1/4, iki çocuğun her biri 3/8 pay alır. Bu yalnızca yasal miras paylarının basit bir örneğidir. Eşler arasındaki mal rejiminin tasfiyesi, mirasbırakanın borçları, vasiyetname veya denkleştirme hesabı somut olayda ayrıca değerlendirilir.

Ayrıntılı açıklamalar: yasal mirasçılar kimlerdir?, miras payı nasıl hesaplanır?, eşin miras payı ve kardeşlerin miras hakkı.

Saklı Pay Nedir? Mirasbırakan Malvarlığının Tamamını Bırakabilir mi?

Saklı pay, kanunun belirli yasal mirasçılar lehine koruduğu asgari miras hakkıdır. Mirasbırakan, saklı payları zedelememek koşuluyla tasarruf edilebilir kısım üzerinde vasiyetname veya miras sözleşmesiyle tasarruf edebilir (TMK m.505–506). Saklı pay ile yasal miras payı aynı şey değildir.

Saklı paylı mirasçıSaklı pay oranı
Altsoy (çocuklar, koşulları varsa torunlar)Yasal miras payının yarısı
Anne ve babadan her biriYasal miras payının dörtte biri
Sağ kalan eş; altsoy veya anne-baba zümresiyleYasal miras payının tamamı
Sağ kalan eş; diğer durumlardaYasal miras payının dörtte üçü

Kardeşlerin saklı payı bulunmaz. Bu nedenle bir kişinin yasal mirasçısı olması, mutlaka saklı paylı mirasçı olduğu anlamına gelmez. Saklı pay hesabında net tereke, tenkise tabi sağlararası kazandırmalar ve ilgili diğer kalemler hesaba katılır.

Tenkis davası neyi sağlar?

Mirasbırakanın bazı bağışları veya ölüme bağlı tasarrufları saklı payı ihlal ediyorsa, şartları bulunan saklı paylı mirasçı tenkis davası açabilir (TMK m.560 vd.). Tenkis, hukuken geçerli bir işlemin saklı payı zedeleyen bölümünün kanuni sınıra indirilmesini amaçlar; her bağışın veya her vasiyetnamenin otomatik olarak geçersiz olması anlamına gelmez.

İlgili rehberler: saklı pay nedir? ve tenkis davası.

Mirastan mal kaçırma ile saklı pay ihlali aynı şey midir?

Hayır. Saklı payı aşan geçerli bir kazandırma tenkise konu olabilir. Buna karşılık muris muvazaası, mirasbırakanın gerçek bağış iradesini görünürdeki satış veya başka bir işlemle gizlemesi ve mirasçıdan mal kaçırma amacının bulunması gibi koşullara dayanır. İki hukuki sebebin ispatı, dava sonucu ve süre rejimi farklıdır. Ayrıntılar için muris muvazaası nedir? yazısına bakabilirsiniz.

Vasiyetname ve Miras Sözleşmeleri

Kanun, mirasbırakana ölümünden sonra sonuç doğuracak tasarruflar yapma olanağı tanır. Vasiyetname tek taraflı bir ölüme bağlı tasarruftur; miras sözleşmesi ise kanunda öngörülen şart ve şekillere bağlı iki taraflı bir işlemdir. Her ikisinin de kapsamı, geçerlilik koşulları ve ortadan kaldırılma yolları farklıdır.

Vasiyetname nasıl yapılır?

TMK m.531 vd. uyarınca vasiyetname resmî, el yazılı veya olağanüstü durumlara özgü sözlü biçimde yapılabilir. El yazılı vasiyetnamenin tarihinin gösterilmesi, baştan sona mirasbırakanın kendi el yazısıyla yazılması ve imzalanması gerekir. Resmî vasiyetnamede görevli memur ve tanıklar yönünden sıkı şekil kuralları uygulanır. Sözlü vasiyet ise yalnız kanundaki olağanüstü koşullarda başvurulabilen istisnai bir yoldur.

Başlangıç rehberi: vasiyetname nasıl yapılır?. Ayrıntılı konular: el yazılı vasiyetname ve vasiyetnamenin açılması.

Vasiyetnamenin iptali ile tenkis arasındaki fark nedir?

TMK m.557’de düzenlenen vasiyetnamenin iptali; ehliyetsizlik, irade sakatlığı, hukuka veya ahlaka aykırılık ve şekle aykırılık gibi sebeplere dayanır. Buna karşılık geçerli bir vasiyetnamenin saklı payı ihlal etmesi, tek başına iptal sebebi değildir; tenkis şartları ayrıca incelenir. Yargıtay 7. Hukuk Dairesinin 21.12.2023 tarihli, E.2023/4948, K.2023/6460 sayılı kararında da bu ayrım esas alınmıştır.

Dava rehberi: vasiyetnamenin iptali davası. Vasiyetin yerine getirilmesi bakımından vasiyetnamenin tenfizi ayrı bir konudur.

Mirastan feragat, reddi mirastan nasıl ayrılır?

Mirastan feragat sözleşmesi, mirasbırakanın sağlığında mirasçısıyla yaptığı, şekil koşullarına bağlı bir miras sözleşmesidir (TMK m.528 vd.). Mirasın reddi ise kural olarak miras açıldıktan sonra kullanılan bir haktır. Feragatin karşılıklı veya karşılıksız yapılması, feragat edenin altsoyuna etkisi ve sözleşmenin sonuçları ayrıca değerlendirilmelidir.

Tereke Nasıl Belirlenir, Veraset İlamı Nasıl Alınır?

Mirasın paylaşılmasından önce mirasbırakanın malvarlığı ve borçlarının belirlenmesi gerekir. Terekenin tespiti; tapu kayıtları, banka hesapları, şirket payları, araçlar, alacaklar ve borçların birlikte değerlendirilmesini içerebilir. Gerektiğinde sulh hukuk mahkemesinden terekenin korunmasına ilişkin önlemler istenebilir (TMK m.589 vd.). Tereke tespiti her durumda mülkiyeti kesin biçimde belirleyen bir dava yerine geçmez.

Veraset ilamı nedir?

Veraset ilamı (mirasçılık belgesi), mirasçıların kim olduklarını ve miras paylarını gösterir. TMK m.598 uyarınca şartları varsa noterlikten veya sulh hukuk mahkemesinden alınabilir. Bu belge mirasçılık hakkını doğurmaz; ölümle oluşan mirasçılık durumunu belgelendirir. Belgenin geçersizliği her zaman ileri sürülebilir.

İşlem adımları için veraset ilamı nasıl alınır?, malvarlığı araştırması için terekenin tespiti davası ve banka hesapları bakımından ölen kişinin banka hesapları rehberleri incelenebilir.

Miras kalan ev veya arsanın tapusu nasıl intikal eder?

Mirasın ölümle geçmesiyle tapu sicilinde mirasçılar adına gerekli tescil işlemlerinin yapılması farklı aşamalardır. Tapu işlemlerinde mirasçılık belgesi, kimlik ve ilgili vergisel işlemler gündeme gelebilir. Tapuda miras intikali ile taşınmazın mirasçılar arasında paylaşılması veya satılması aynı hukuki işlem değildir. Ayrıntılar için miras tapu intikali başlığına bakabilirsiniz.

Reddi Miras Nedir? Mirasçılar Borçlardan Sorumlu mu?

Mirasçılar, kural olarak terekeye giren borçlardan da kanundaki sorumluluk rejimi çerçevesinde sorumludur (TMK m.599). Ancak kanun, mirası reddetme ve belirli koşullarda resmî tasfiye veya resmî deftere göre kabul gibi yollar düzenler.

Gerçek reddi miras

TMK m.605’e göre yasal ve atanmış mirasçılar mirası reddedebilir. Mirasın borca batık olması, gerçek ret için zorunlu bir koşul değildir. TMK m.606’ya göre genel ret süresi üç aydır. Yasal mirasçılarda süre, mirasçı olduklarının daha sonra öğrenildiği ispat edilmedikçe ölümün öğrenildiği tarihten; vasiyetnameyle atanmış mirasçılarda ise tasarrufun resmen bildirildiği tarihten başlar. Ret beyanı sulh hukuk mahkemesine sözlü veya yazılı yapılır. Ret hakkının düşmesine yol açabilecek tereke işlemleri ayrıca dikkate alınmalıdır (TMK m.610).

Hükmen reddi miras

TMK m.605/2 uyarınca mirasbırakanın ölüm tarihinde ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmişse miras reddedilmiş sayılır. Bu durum hükmen ret olarak adlandırılır. Gerçek ret ile hükmen ret aynı usule ve şartlara tabi değildir. Hükmen ret iddiasında ölüm tarihindeki terekenin aktif ve pasifleri ve mirasçının davranışları önem taşır.

Resmî defter ve resmî tasfiye

Terekenin borçları konusunda belirsizlik varsa TMK m.619 vd. uyarınca resmî defter tutulması; kanuni şartları varsa TMK m.632 vd. uyarınca resmî tasfiye gündeme gelebilir. Resmî defter istemi için kanundaki bir aylık süre, genel üç aylık gerçek ret süresiyle karıştırılmamalıdır. Resmî deftere göre kabulün sonuçları ve mirasçının sorumluluğu ayrı kurallara bağlıdır.

İlgili yazılar: reddi miras nedir?, hükmen reddi miras ve mirasçıların borçlardan sorumluluğu.

Miras Paylaşımı Nasıl Yapılır?

Birden fazla mirasçı bulunduğunda, paylaşmaya kadar tereke üzerinde miras ortaklığı doğar. Mirasçılar kural olarak terekeye elbirliğiyle sahip olur ve kanuni istisnalar saklı kalmak üzere birlikte tasarruf ederler (TMK m.640). Bu nedenle mirasçının terekenin belirli bir taşınmazını, tek başına bütün taşınmazın malikiymiş gibi satabilmesi kural olarak mümkün değildir.

Anlaşmalı miras paylaşımı

Mirasçılar paylaşım üzerinde anlaşabilir. TMK m.676 uyarınca miras paylaşma sözleşmesinin geçerli olması yazılı şekle bağlıdır. Paylaştırılan malların türüne göre tapu, banka, şirket sicili veya diğer ilgili kurumlarda ayrıca işlem yapılması gerekebilir. Miras payının üçüncü kişiye devrinde farklı şekil kuralları geçerli olabilir (TMK m.677).

Mahkeme yoluyla paylaşım ve ortaklığın giderilmesi

Anlaşma sağlanamaması durumunda, talebin niteliğine göre mirasın paylaştırılması veya paylı/elbirliği mülkiyetindeki mal üzerindeki ortaklığın giderilmesi gündeme gelir. Bunların hukuki dayanakları ve mahkemenin değerlendirmesi aynı değildir. Taşınır ve taşınmazların paylaştırılması ve ortaklığın giderilmesine ilişkin uyuşmazlıklarda, 6325 sayılı Kanun m.18/B kapsamında dava açılmadan önce arabuluculuğa başvuru kural olarak dava şartıdır.

2026’daki önemli değişiklik: 7589 sayılı Kanun’la İcra ve İflas Kanunu m.114’e eklenen hüküm, bütün maliklerin taşınmazı miras yoluyla edindiği ve mirasçılar dışında üçüncü kişi malik bulunmadığı bazı ortaklığın satışla giderilmesi dosyalarında, ilk artırmanın bir defaya mahsus yalnız malik mirasçılar arasında yapılmasını öngörmektedir. Bu usul her satışa uygulanmaz; kanuni koşulların bulunması gerekir.

Ayrıntılar için miras paylaşımı, miras paylaşma sözleşmesi, miras ortaklığının giderilmesi ve miras satışında öncelikli artırma rehberlerine bakabilirsiniz.

Mirasta denkleştirme nedir?

TMK m.669–675, mirasbırakanın bazı mirasçılarına sağlığında yaptığı karşılıksız kazandırmaların miras paylaşımında hesaba katılmasını düzenler. Özellikle altsoya yapılan malvarlığı devri, kuruluş sermayesi veya borçtan kurtarma gibi kazandırmalarda denkleştirme gündeme gelebilir. Denkleştirme, saklı payın korunmasını amaçlayan tenkisle aynı dava ve hesaplama mekanizması değildir.

Miras Hukukunda Başlıca Davalar ve Hukuki Yollar

Her miras uyuşmazlığı için tek bir dava türü bulunmaz. Talebin miras payına, tapu kaydına, vasiyetnamenin geçerliliğine veya terekenin teslimine ilişkin olması, başvurulacak hukuki yolu değiştirir.

Hukuki yolTemel amaçAyrıntılı rehber
Tenkis davasıSaklı payı zedeleyen kazandırmaları kanuni sınıra indirmekTenkis davası
Muris muvazaasına dayalı tapu iptal ve tescilMirasçıdan mal kaçırma amaçlı muvazaalı temliki ileri sürmekMuris muvazaası
Vasiyetnamenin iptaliTMK m.557’deki sakatlık sebeplerini ileri sürmekVasiyetnamenin iptali
Miras sebebiyle istihkakÜstün mirasçılık hakkına dayanarak terekenin veya malın teslimini istemekMiras sebebiyle istihkak
Terekenin korunması ve tespitiMalvarlığının belirlenmesini veya korunmasını sağlamakTereke tespiti
Mirasın paylaştırılması / ortaklığın giderilmesiMiras ortaklığının veya belirli maldaki ortaklığın sona erdirilmesiMiras paylaşımı

Muris muvazaasında ispat: Görünürde satış yapılmış olması tek başına mal kaçırma kastını ispatlamaz. Tarafların ekonomik durumu, satış bedeli, aile ilişkileri, mirasbırakanın gerçek iradesi ve somut olayın diğer koşulları birlikte değerlendirilir. Yargıtay’ın 01.04.1974 tarihli, 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı bu alanda temel içtihatlar arasındadır.

Miras davalarında görevli ve yetkili mahkeme

Vasiyetnamenin açılması, mirasın reddi ve terekenin korunmasına ilişkin işler ile ortaklığın giderilmesi gibi başvurular çoğunlukla sulh hukuk mahkemelerinin görev alanındadır. Tenkis, vasiyetnamenin iptali ve muris muvazaasına dayalı tapu iptal ve tescil gibi davalar ise kural olarak asliye hukuk mahkemelerinde görülür. Bununla birlikte görev, talebin hukuki niteliğine göre belirlenir.

Yetki bakımından da tüm miras davalarına uygulanacak tek bir kural yoktur. TMK m.576 ve HMK m.11, mirasın açılması ve belirli miras davaları için mirasbırakanın son yerleşim yerini esas alırken; taşınmazın aynına ilişkin davalarda HMK m.12 kapsamındaki taşınmazın bulunduğu yerin kesin yetkisi gündeme gelir. Örneğin muris muvazaasına dayalı tapu iptal ve tescil davasıyla salt tenkis davasının yetkili mahkemesi farklı olabilir.

Miras Hukukunda Önemli Süreler

Miras hukukundaki süreler aynı başlangıç tarihine bağlı değildir. Öğrenme, vasiyetnamenin açılması, ölüm veya resmî bildirim gibi olaylar süre hesabını etkileyebilir. Aşağıdaki tablo genel bilgi amaçlıdır; özel hükümler ve istisnalar somut olayda ayrıca uygulanır.

İşlem veya davaGenel süre kuralıKanuni dayanak
Gerçek reddi mirasKural olarak 3 ay; başlangıcı mirasçının sıfatına ve öğrenme/bildirim koşullarına göre belirlenirTMK m.606–607
Resmî defter istemi1 ay; mirasın reddine ilişkin usul uyarıncaTMK m.619
Tenkis davasıSaklı pay ihlalinin öğrenilmesinden 1 yıl; ayrıca tasarrufun türüne göre kanundaki 10 yıllık üst sınırTMK m.571
Ölüme bağlı tasarrufun iptaliTasarruf, iptal sebebi ve hak sahipliğinin öğrenilmesinden 1 yıl; iyiniyetli davalıya karşı 10, kötüniyetliye karşı 20 yıllık üst sınırTMK m.559
Miras sebebiyle istihkakİyiniyetli davalı yönünden öğrenmeden 1 yıl ve kural olarak 10 yıllık üst sınır; kötüniyetliye karşı 20 yılTMK m.639
Vasiyetnamenin açılmasıVasiyetnamenin sulh hâkimine tesliminden itibaren 1 ay içinde açılması öngörülürTMK m.596

Önemli ayrım: Tenkis ve ölüme bağlı tasarrufun iptalindeki süreler hak düşürücü; miras sebebiyle istihkakta ise kanun zamanaşımı düzenlemesi öngörür. Muris muvazaası davalarının süre rejimi de bunlarla aynı değildir; özel kanun hükümleri ve somut işlem türü ayrıca değerlendirilmelidir.

Özel Miras Durumları ve Vergisel Yükümlülükler

Ölen eşin mirasında önce mal rejimi mi tasfiye edilir?

Sağ kalan eşin miras hakkı ile eşler arasındaki mal rejiminden doğan alacak hakkı farklı hukuki kurumlardır. Özellikle edinilmiş mallara katılma rejiminin uygulanması halinde, ölen eşin terekesinin belirlenmesinden önce mal rejiminin tasfiyesi gerekebilir. Sağ kalan eşin katılma alacağı, doğrudan miras payı gibi değerlendirilmemelidir. Konuyla ilgili ayrıntılı inceleme: ölüm halinde mal rejimi ve miras.

Mirastan çıkarma ve mirastan yoksunluk arasındaki fark

TMK m.510 vd.’deki mirasçılıktan çıkarma, kanundaki sebeplerin bulunmasına bağlı bir ölüme bağlı tasarruftur. TMK m.578 vd.’deki mirastan yoksunluk ise belirli ağır fiillerin kanunen öngörülen sonucudur. Mirasbırakanın mirasçıyı çıkarması ile kişinin kanun gereği mirastan yoksun kalması aynı şey değildir. Ayrıntılı bilgi: mirastan yoksunluk nedir?.

Yurt dışında yaşayan mirasçıların durumu

Yabancı ülke vatandaşlığı, yurt dışındaki ölüm, yabancı mahkeme kararı veya yurt dışındaki malvarlığı, mirasta uygulanacak hukuk ve yetki sorunlarını gündeme getirebilir. 5718 sayılı MÖHUK’un mirasa ilişkin bağlama kuralları ve Türkiye’deki taşınmazlara ilişkin özel düzenleme birlikte incelenmelidir. İşlemler, yalnızca mirasçının ikamet ettiği ülkeden hareketle çözümlenemez. İlgili rehber: yurt dışındaki Türklerin miras işlemleri.

Veraset ve intikal vergisi 2026

Miras yoluyla edinilen varlıklar bakımından 7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu uygulanabilir. Gelir İdaresi Başkanlığının 2026 yılı için yayımladığı tutarlara göre çocuklar (evlatlıklar dâhil) ve eşten her birine isabet eden miras hisselerinin 2.907.136 TL’si; altsoy bulunmaması halinde eşe isabet eden payın 5.817.845 TL’si veraset ve intikal vergisinden istisnadır. İstisna altında kalmak, veraset yoluyla intikalde kural olarak beyanname verme yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. Beyan süreleri ölüm ve mirasçıların bulunduğu yerlere göre değişebilir.

2026 veraset vergisi matrah ve oranları, belge ve işlem aşamaları için veraset ve intikal vergisi rehberine bakabilirsiniz. Ayrıca Gelir İdaresi Başkanlığı’nın ilgili istisna hükmü birincil mevzuat kaynağıdır.

Miras Hukuku Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Miras hukuku hangi kanunda düzenlenir?

Temel hükümler 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 495–682. maddelerindedir. Ancak usul, tapu, vergi, şirket, tarım arazileri ve yabancı unsurlu miras konularında başka kanunlar da uygulanabilir.

Miras ne zaman açılır?

TMK m.575 gereğince miras, mirasbırakanın ölümüyle açılır. Mirasçılar kural olarak mirası ölüm anında kazanır; veraset ilamı bu sıfatı belgelemeye yarar.

Miras yalnızca çocuklara mı kalır?

Hayır. Çocukların yanında sağ kalan eş de kanuni payıyla mirasçı olabilir. Altsoy yoksa anne-baba zümresi, bunun da bulunmaması halinde üçüncü zümre ve kanundaki diğer kurallar değerlendirilir.

Kardeşler mirastan eşit pay mı alır?

Kardeşlerin hangi taraftan mirasçı olduklarına, anne veya babanın hayatta olup olmadığına, başka mirasçıların bulunmasına ve halefiyet kurallarına bağlıdır. Her durumda doğrudan eşit pay sonucu çıkmaz.

Bir çocuk mirastan tamamen mahrum bırakılabilir mi?

Çocukların saklı payı bulunduğundan, mirasbırakanın sırf isteğiyle bu payı her durumda ortadan kaldırması mümkün değildir. Ancak kanuni koşullara uygun mirasçılıktan çıkarma veya mirastan yoksunluk gibi özel durumlar bulunabilir.

Baba sağlığında evini tek çocuğuna devrederse diğer çocuklar dava açabilir mi?

Devredilen taşınmazın gerçekten satılıp satılmadığı, işlemin bağış niteliği, mal kaçırma amacı ve saklı pay durumu belirleyicidir. Somut olaya göre muris muvazaası, tenkis veya denkleştirme hükümleri gündeme gelebilir; salt tek çocuğa devir yapılması davanın mutlaka kazanılacağı anlamına gelmez.

Vasiyetname yoksa miras nasıl paylaşılır?

Yasal mirasçılık ve zümre sistemi uygulanır. Mirasçıların payı belirlendikten sonra, malvarlığının niteliğine göre anlaşmalı paylaşım veya mahkeme yoluyla paylaşım gündeme gelir.

Reddi miras için borç bulunması şart mı?

Hayır. Gerçek reddi miras için terekenin borca batık olması gerekmez. Hükmen ret ise ölüm tarihinde ödemeden aczin açıkça belli veya resmen tespit edilmiş olmasıyla ilgili ayrı bir kurumdur.

Reddi miras yapılmazsa borçlar da geçer mi?

Mirasçılar kural olarak mirasbırakanın borçlarından da sorumlu olur. Gerçek ret, hükmen ret, resmî tasfiye ve resmî defter gibi kurumların şartları ile mirasçının tereke işlemleri birlikte değerlendirilmelidir.

Veraset ilamını tüm mirasçılar birlikte mi almalı?

Hayır. Mirasçılardan biri şartları varsa tek başına mirasçılık belgesi için başvurabilir. Diğer mirasçıların birlikte başvurması kural olarak zorunlu değildir.

Bir mirasçı miras kalan evin satışını kabul etmezse ne olur?

Mirasçılar arasında anlaşmalı devir veya paylaşım gerçekleşmiyorsa, hukuki koşullara göre paylaşım veya ortaklığın giderilmesi yoluna başvurulabilir. Taşınmazın niteliği, mülkiyet biçimi, aynen taksim olanağı, arabuluculuk şartı ve 2026 satış düzenlemesi önemlidir.

Miras hukuku uyuşmazlıklarında avukat tutmak zorunlu mudur?

Türkiye’de kişiler, kanunda aksi öngörülmedikçe kendi adlarına hukuk davalarını avukatsız da takip edebilir. Bununla birlikte davanın türünü, doğru tarafı, yetkili mahkemeyi, delilleri ve süreleri belirlemek teknik değerlendirme gerektirebilir. Hukuki temsil hakkında bilgi için İstanbul miras avukatı ve Bakırköy miras avukatı hizmet sayfaları incelenebilir.

Miras Hukuku Mevzuatı ve Ayrıntılı Konu Rehberleri

Bu bilgi merkezi, mevzuat hükümleri, ilgili yargı içtihatları ve her konuya ayrılmış ayrıntılı yazılarla birlikte kullanılmak üzere hazırlanmıştır. Temel resmî kaynaklar:

Konu bazlı makale haritası:

Sonuç: Miras hukukunda doğru değerlendirme, önce kimlerin mirasçı olduğunu ve terekenin kapsamını belirlemekle başlar. Saklı payın ihlali, mirasbırakanın muvazaalı tasarrufu, vasiyetnamenin geçerliliği, borca batık tereke veya paylaşım anlaşmazlığı farklı hukuki yollar gerektirir. Somut olayın belgeleri ve kanuni süreleri incelenmeden yalnızca genel kurallarla kesin sonuca varılamaz.

Hukuki bilgi notu: Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay için hazırlanmış hukuki görüş değildir. Sayfa, Sarıoğlu & Sefer Hukuk Bürosu adına Av. Mehmet SARIOĞLU imzasıyla yayımlanmak üzere düzenlenmiştir. Son hukuki kontrol: 21 Ekim 2026.