Olumsuz Patent İnceleme Raporuna Cevap: Süreler ve İtiraz

Olumsuz patent inceleme raporuna cevap, patent başvurusunun reddedilmesini önlemek amacıyla Türk Patent ve Marka Kurumunun (TÜRKPATENT) bildirdiği teknik ve hukuki itirazların gerekçeli biçimde karşılanmasıdır. 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu’nun (SMK) 98. maddesine göre başvuru sahibi, inceleme aşamasındaki olumsuz bildirime karşı bildirim tarihinden itibaren üç ay içinde görüş sunabilir veya başvurunun ilk kapsamını aşmayan değişiklikler yapabilir. Bu aşamada amaç, patent verilebilirlik şartlarının karşılandığını göstermek veya başvuruyu hukuka uygun şekilde düzeltmektir. İnceleme sonunda verilmiş kesin nitelikteki bir ret kararı ise aynı işlem değildir; bu karara karşı SMK m.100 kapsamında ayrıca idari itiraz yolu gündeme gelir.

Patent incelemesine verilen cevabın başarısı yalnız süresinde sunulmasına bağlı değildir. Atıf yapılan önceki teknik belgelerinin doğru değerlendirilmesi, istemlerin teknik özelliklerinin ayrı ayrı karşılaştırılması, yenilik ve buluş basamağı itirazlarının hukuken cevaplanması ve gerekiyorsa kapsamı aşmayan istem değişiklikleri yapılması belirleyicidir. Eksik veya yanlış düzenlenmiş bir cevap, korunabilecek bir buluşun reddedilmesine ya da gereksiz şekilde daraltılmış istemlerle patent verilmesine yol açabilir.

Patent İnceleme Raporu Nedir?

Patent inceleme raporu, patent başvurusuna konu buluşun ilgili mevzuat hükümlerine uygunluğuna ilişkin TÜRKPATENT tarafından yapılan incelemenin gerekçeli sonucunu ortaya koyan teknik ve hukuki değerlendirmedir.

Patent verilmesi için buluşun SMK m.82 ve 83 kapsamında yenilik, buluş basamağı ve sanayiye uygulanabilirlik şartlarını karşılaması gerekir. Ayrıca başvuru konusu, patent verilemeyecek konular arasında bulunmamalı; tarifname ve istemler de kanuni gerekliliklere uygun olmalıdır.

Patent incelemesi, başvuru öncesindeki gönüllü araştırmadan veya Kurum tarafından düzenlenen araştırma raporundan farklıdır. Patent araştırma raporu önceki teknik dokümanlarını belirleyip değerlendirmeye temel oluştururken inceleme aşamasında bunların patent verilebilirlik üzerindeki sonuçları ele alınır.

SMK m.98 ve Sınai Mülkiyet Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelik m.103 uyarınca, başvuru veya buluşun kanuna uygun olmadığı tespit edildiğinde başvuru sahibine gerekçeli bildirim yapılır. Bu bildirimde önceki teknik belgelerine, başvuru sahibinin görüşlerine ve varsa yapılan değişikliklere dayanılarak patentin verilememe nedenleri açıklanır.

Patent incelemesinde hangi gerekçelerle olumsuz değerlendirme yapılabilir?

Olumsuz inceleme bildiriminin dayanağı somut başvuruya göre değişir. Başlıca hukuki ve teknik sorunlar şunlardır:

• Yenilik eksikliği: Korunması istenen teknik çözümün önceki teknik kapsamında açıklanmış olması.
• Buluş basamağı eksikliği: Teknik çözümün ilgili teknik alandaki uzman bakımından önceki teknik karşısında aşikâr bulunması.
• Sanayiye uygulanabilirlik eksikliği: Buluşun kanunda öngörülen üretilebilirlik veya kullanılabilirlik şartını karşılamaması.
• Yetersiz açıklama: Buluşun ilgili teknik alandaki uzman tarafından uygulanmasına elverecek açıklığın bulunmaması.
• İstemlerin açık ve destekli olmaması: İstemlerde kullanılan ifadelerin belirsiz kalması veya tarifnamede açıklanan buluşla desteklenmemesi.
• Başvuru kapsamının aşılması: Sonradan yapılan değişikliklerle ilk başvuruda açıklanmayan teknik bilginin eklenmesi.
• Patent koruması dışında kalan konu: Başvurunun SMK m.82 kapsamında buluş sayılmayan veya patent verilemeyecek bir konuya yönelmesi.

Bu itirazlar birbirinden bağımsız hukuki değerlendirmeler gerektirir. Örneğin yenilik şartının karşılanması, buluş basamağının da kendiliğinden karşılandığı anlamına gelmez. Başvurunun neden olumsuz değerlendirildiğini belirlemek için patentlenebilirlik şartları ayrı ayrı incelenmelidir.

Patent İnceleme Raporuna İtiraz ile Ret Kararına İtiraz Arasındaki Fark

Uygulamada olumsuz patent inceleme bildirimine verilen gerekçeli görüşler sıklıkla “inceleme raporuna itiraz” olarak adlandırılır. Ancak hukuki açıdan inceleme aşamasındaki cevap hakkı ile Kurumun ret kararına karşı kullanılan idari itiraz yolu farklı işlemlerdir.

SMK m.98/3-4, inceleme devam ederken başvuru sahibine görüş bildirme ve değişiklik yapma imkânı tanır. Buna karşılık SMK m.98/8 uyarınca başvurunun reddine karar verilmişse bu artık ret kararıdır ve SMK m.100 kapsamında Kurum kararına itiraz hükümleri değerlendirilir.

Başvuru sahibinin olumsuz inceleme bildirimine cevap vermesi, patent verilmesinden sonra üçüncü kişinin başlattığı patent verilmesine itiraz işlemiyle karıştırılmamalıdır. Üçüncü kişi itirazında patent sahibinin savunması ise patent itirazına cevap konusunun kapsamındadır.

Patent İnceleme Raporuna Cevap Süresi Kaç Aydır?

SMK m.98 ve ilgili Yönetmelik uyarınca cevap süreleri, yapılan bildirimin türüne göre farklılaşır. Bu nedenle her yazının içeriği ve hukuki dayanağı belirlenmeden bütün inceleme işlemleri için tek bir süre uygulanamaz.

1. Olumsuz inceleme bildirimine cevap için üç ay

SMK m.98/4 gereğince başvuru sahibi, inceleme sırasında Kanuna aykırılık tespit edildiğine ilişkin bildirimin kendisine yapıldığı tarihten itibaren üç ay içinde görüşlerini sunabilir veya başvuruda hukuka uygun değişiklikler yapabilir.

Bu sürede bildirimdeki teknik ve hukuki sorunların cevaplanması gerekir. Bildirime karşı hiçbir görüş sunulmaması ve değişiklik yapılmaması hâlinde başvuru geri çekilmiş sayılır.

Üç aylık süre, ilk patent başvuru tarihinden veya araştırma raporunun yayımından değil, ilgili inceleme bildiriminin başvuru sahibine bildirilmesinden itibaren değerlendirilir.

2. En fazla üç olumsuz inceleme bildirimi yapılabilir

SMK m.98/3 uyarınca Kurum, gerekli gördükçe olumsuz inceleme bildirimini tekrarlayabilir. Ancak bu kapsamda yapılacak bildirimlerin sayısı üçten fazla olamaz.

Bu düzenleme, başvuru sahibine mutlaka üç ayrı cevap fırsatı verilmesi gerektiği anlamına gelmez. Kurumun incelemedeki tespitleri, sunulan görüşlerin yeterliliği ve başvurunun son hâli değerlendirilerek inceleme sonuçlandırılır.

Her yeni olumsuz bildirim için kendi bildirim tarihinden başlayan üç aylık cevap süresi uygulanır. Bununla birlikte başvuru sahibi, ilk cevabın yetersiz olabileceği düşüncesiyle sonraki bildirimleri beklememelidir.

3. Patent verilmesi için gerekli değişikliklerde iki ay

SMK m.98/6 kapsamında inceleme raporuna göre patent verilmesi için belirli değişikliklerin gerekli olduğu durumda, başvuru sahibine bildirim tarihinden itibaren iki ay içinde değişiklikleri yapması bildirilir.

Bu aşamada istenen değişikliklerin yapılması ve Kurum tarafından kabul edilmesi hâlinde patentin verilmesine karar verilir. Değişikliklerin yapılmaması veya kabul edilmemesi durumunda başvuru geri çekilmiş sayılır.

Dolayısıyla üç aylık olumsuz inceleme cevabı ile iki aylık son değişiklik süresinin birbirine karıştırılması ciddi hak kaybına neden olabilir.

4. İnceleme talebinin yapılması için de ayrı bir üç aylık süre vardır

SMK m.98/1 uyarınca başvuru sahibinin, araştırma raporunun bildirim tarihinden itibaren üç ay içinde inceleme talebinde bulunması ve ilgili ücreti ödemesi gerekir. Aksi takdirde başvuru geri çekilmiş sayılır.

Bu süre, olumsuz inceleme bildirimine cevap verme süresinden farklıdır. Uygulama Yönetmeliği m.102 uyarınca başvuru sahibi inceleme talebi aşamasında araştırma raporuna ilişkin görüşlerini sunabilir ve uygun değişiklikler yapabilir. İnceleme talebi geri çekilemez.

Hukuki dayanak: 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu m.98/1, 98/3, 98/4 ve 98/6; Sınai Mülkiyet Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelik m.102 ve 103.

Olumsuz Patent İnceleme Bildirimine Cevap Nasıl Hazırlanır?

Olumsuz patent inceleme bildirimine etkili bir cevap hazırlanması, yalnızca itiraz edilen sonucun yanlış olduğunun belirtilmesiyle mümkün değildir. İnceleme uzmanının her bir olumsuz tespitinin ilgili istem, teknik özellik, önceki teknik belgesi ve uygulanacak hukuk kuralı üzerinden değerlendirilmesi gerekir.

1. Bildirimdeki itirazları istem bazında sınıflandırmak

İlk aşamada Kurum yazısındaki her gerekçe ayrı olarak tespit edilmelidir:

• Hangi istem veya istemlere itiraz edilmektedir?
• İtiraz yeniliğe mi, buluş basamağına mı, yoksa başka bir kanuni şarta mı ilişkindir?
• Hangi önceki teknik belgeleri ve bu belgelerin hangi kısımları dayanak gösterilmiştir?
• İnceleme sırasında araştırma raporundakilere ek belgeler tespit edilmiş midir?
• İtiraz belirli bir teknik unsurun eksikliğine mi, birden fazla belgenin birlikte değerlendirilmesine mi dayanmaktadır?
• İstemlerin açıklığı veya tarifname tarafından desteklenmesi bakımından ayrıca eksiklik bulunmakta mıdır?

Birden fazla isteme ilişkin farklı itirazlar varsa bunların tek bir genel açıklamayla cevaplanması yeterli olmayabilir. Bağımsız istemler ve bunlara bağlı istemlerin ayrı değerlendirilmesi, teknik savunmanın denetlenebilirliğini artırır.

2. Önceki teknik belgelerini incelemek

Başvuru sahibinin teknik savunması, yalnızca Kurumun belge özetine dayanmamalıdır. Atıf yapılan patent belgeleri, teknik yayınlar ve diğer açıklamalar ilgili kısımlarıyla incelenmelidir.

Belgenin yayımlanma tarihi, başvuru veya rüçhan tarihi, teknik içeriği ve kamuya erişilebilirliği önemlidir. Ayrıca SMK m.83/3 kapsamında önceki tarihli olup daha sonra yayımlanan bazı başvuruların yenilik bakımından özel şekilde dikkate alınabileceği, aynı maddenin beşinci fıkrasında ise bu belgelerin buluş basamağı değerlendirmesinde farklı bir hukuki konuma sahip olduğu gözetilmelidir.

Bu ayrımların ayrıntılı değerlendirilmesi patentte yenilik şartı ve tekniğin bilinen durumu bakımından önem taşır.

3. İstem ile önceki teknik arasında karşılaştırma yapmak

Patent incelemesinde buluşun genel ticari amacı veya sağlayacağı ekonomik avantaj tek başına belirleyici değildir. İnceleme, korunması talep edilen teknik özellikler üzerinden yürütülür.

Bu nedenle bir istemin teknik unsurlarının önceki teknik belgelerinde bulunup bulunmadığı gösterilmelidir. Uygun durumlarda özellik bazlı bir karşılaştırma tablosu hazırlanabilir.

Tablodaki A, B ve C ifadeleri yalnız yöntemi göstermek amacıyla kullanılmıştır. Gerçek başvuruda karşılaştırma, istemlerin özgün teknik ifadelerine ve belgelerdeki somut açıklamalara dayanmalıdır.

4. Her itiraz için gerekçeli sonuç oluşturmak

Gerekçeli cevapta yalnızca “buluş yenidir” veya “buluş basamağı vardır” denilmesi yeterli değildir. İddia edilen hukuki sonuca hangi teknik olgular nedeniyle ulaşıldığı açıklanmalıdır.

Örneğin yenilik itirazında, belirli bir önceki teknik belgesinin istemdeki hangi özelliği açıklamadığı gösterilebilir. Buluş basamağı itirazında ise ilgili teknik alandaki uzman kişinin önceki teknikten hareketle istemdeki çözüme neden aşikâr biçimde ulaşamayacağı tartışılabilir.

İddiaları destekleyen istem numaraları, tarifname paragrafları, çizimler ve önceki teknik belgelerinin ilgili bölümleri açıkça belirtilmelidir.

Yenilik ve Buluş Basamağı İtirazlarına Karşı Nasıl Savunma Yapılır?

Yenilik itirazına karşı savunma

SMK m.83/1 uyarınca tekniğin bilinen durumuna dâhil olmayan buluş yeni kabul edilir. Yenilik değerlendirmesinde istemdeki teknik özelliklerin önceki teknik karşısındaki durumu araştırılır.

Olumsuz inceleme bildiriminde belirli bir önceki teknik belgesine dayanılarak yenilik eksikliği ileri sürülüyorsa cevapta şu hususlar açıklanabilir:

• Atıf yapılan belgenin önceki teknik bakımından hukuki konumu.
• Belgede gerçekten açıklanan teknik özellikler.
• İstemde bulunan fakat ilgili belgede açıklanmayan özellikler.
• Belgedeki açıklama ile istemdeki teknik çözüm arasındaki farklılık.
• İnceleme uzmanının belgeyi veya istemi hatalı yorumladığı ileri sürülüyorsa bunun teknik gerekçesi.

Yenilik değerlendirmesinde farklı belgelerden seçilen unsurların bir araya getirilmesiyle, tek bir belgede bulunmayan birleşimin doğrudan açıklanmış sayılması doğru değildir. Birden fazla belgenin birlikte değerlendirilmesi, koşullarına göre buluş basamağı incelemesinde önem taşıyabilir.

Buluş basamağı itirazına karşı savunma

SMK m.83/4 uyarınca buluş, tekniğin bilinen durumu dikkate alındığında ilgili teknik alandaki uzmana göre aşikâr değilse buluş basamağı içerir.

Buluş basamağına ilişkin cevapta teknik problemin ve buluşun sağladığı çözümün somutlaştırılması önemlidir. Başvuru sahibi, önceki teknikten hareket eden uzman kişinin istemdeki teknik çözümü neden kolaylıkla ortaya koyamayacağını gerekçelendirebilir.

Bu değerlendirmede özellikle şu sorular önem taşır:

• İlgili teknik alanda uzman kişinin başlangıçta sahip olduğu teknik bilgi nedir?
• En ilgili önceki teknik çözüm hangi özelliklere sahiptir?
• Başvuru konusu istem, bu çözümden hangi teknik özelliklerle ayrılmaktadır?
• Bu farklılıkların ortaya çıkardığı teknik etki nedir?
• Uzman kişinin mevcut teknik bilgiden hareketle aynı çözüme ulaşması neden aşikâr olmalıdır veya olmamalıdır?

Teknik problem ve çözüm yaklaşımı, bu değerlendirmeyi sistematikleştiren bir analiz yöntemi olabilir. Bununla birlikte yöntemin kullanılması, SMK m.83’te öngörülmeyen bağımsız bir patentlenebilirlik şartı oluşturmaz.

Buluş basamağının uzman kişi ve teknik problem bakımından değerlendirilmesi, patentte buluş basamağı konusunun özel inceleme alanıdır.

Yetersiz açıklama veya belirsiz istem itirazı

SMK m.92/1 uyarınca buluş, ilgili teknik alanda uzman kişinin uygulayabileceği yeterlilikte açık ve tam olarak açıklanmalıdır. Aynı maddenin dördüncü fıkrası, istemlerin açık, öz ve tarifnameyle desteklenmiş olmasını gerektirir.

Bu tür bir itiraz karşısında başvuru sahibi, ilk başvuruda bulunan açıklamaların uzman kişi tarafından uygulanabilirliği sağladığını teknik olarak gösterebilir. İstemlerdeki belirsizlikler de ilk başvuru kapsamını aşmadan giderilebilir.

Ancak başlangıçta açıklanmamış bir uygulama örneğinin veya teknik özelliğin sonradan eklenmesi yoluyla açıklama yetersizliğinin her durumda giderilebileceği kabul edilemez. Bu sınırın değerlendirilmesinde patent tarifnamesinde yeterli açıklama şartı belirleyicidir.

Patent İnceleme Aşamasında İstem Değişikliği Yapılabilir mi?

Evet. Patent inceleme aşamasında istemlerde değişiklik yapılabilir. Bunun temel sınırı SMK m.103/1’de düzenlenmiştir: Başvuru sahibi, Kurum nezdindeki işlemler sırasında patent başvurusunu değiştirebilir; ancak değişiklikler başvurunun ilk hâlinin kapsamını aşamaz.

Bu nedenle olumsuz inceleme bildirimine cevap verirken iki ayrı yöntem düşünülebilir: Başvurudaki istemlerin mevcut hâliyle patentlenebilir olduğu savunulabilir veya kanuni sınırlar içinde uygun değişiklikler yapılarak itirazların giderilmesi amaçlanabilir. Somut başvurunun durumuna göre bu yöntemler birlikte de kullanılabilir.

Hangi değişiklikler yapılabilir?

Başvurunun ilk hâliyle desteklenen ve ilgili usule uygun olmak şartıyla aşağıdaki değişiklikler gündeme gelebilir:

• İstemdeki belirsiz teknik ifadelerin açıklığa kavuşturulması.
• İlk başvuruda açıklanan sınırlayıcı bir teknik özelliğin isteme alınması.
• Koruma talebinin belirli özelliklerle daraltılması.
• Gereksiz veya savunulamayacak istemlerin çıkarılması.
• Tarifname ve istemler arasındaki uyumsuzlukların giderilmesi.
• İstem değişikliğine uygun olarak gerekli tarifname veya çizim düzeltmelerinin yapılması.

Değişikliğin yalnızca daha dar bir koruma öngörmesi tek başına yeterli değildir. Eklenen teknik sınırlamanın ilk başvurunun bütününden doğrudan ve açık biçimde çıkarılabilir olması gerekir.

Yeni teknik özellik eklemek neden sorun yaratır?

Örneğin ilk patent başvurusunda yalnızca genel bir sensör düzeneği açıklanmışsa, başvuru sırasında hiç açıklanmamış özel bir sensör yapısının sonradan istemlere eklenmesi kapsam aşımı sorunu doğurabilir.

Buna karşılık ilk tarifnamede açıkça anlatılan, fakat başlangıçtaki istemde bulunmayan belirli bir teknik özelliğin isteme eklenmesi, diğer şartlar da sağlanıyorsa kabul edilebilir bir değişiklik olabilir.

Bu ayrım hem başvurunun patentlenebilirliği hem de patentin ileride sahip olacağı koruma kapsamı bakımından önemlidir.

SMK m.89 uyarınca patentin sağladığı korumanın kapsamı istemlerle belirlenir. Dolayısıyla inceleme itirazını gidermek için yapılan gereksiz bir daraltma, patent verildikten sonra ileri sürülebilecek hakkın kapsamını da etkileyebilir. Bu nedenle patent istemlerinin koruma kapsamı göz önünde bulundurulmalıdır.

Değişiklik yapılırken hangi belgeler sunulmalıdır?

Uygulama Yönetmeliği m.108, patent başvurusunda yapılabilecek değişiklikleri düzenlemektedir. Özellikle değişikliklerin metin içerisinde nerelerde yapıldığının açık ve anlaşılır şekilde gösterildiği sayfaların Kuruma sunulması öngörülür.

Somut değişikliğin niteliğine göre cevap dosyasında şu unsurların birlikte bulunması uygun olabilir:

1. Başvuru ve bildirim bilgilerini içeren gerekçeli cevap yazısı.
2. Olumsuz değerlendirmelere karşı teknik ve hukuki açıklamalar.
3. Değiştirilen istemlerin güncel metni.
4. İlgili tarifname veya çizimlerde yapılmış değişiklikler.
5. Değişiklik yerlerini açıkça gösteren karşılaştırmalı sayfalar.
6. Yeni veya değiştirilmiş ifadelerin ilk başvurudaki dayanaklarını gösteren açıklamalar.

Değişikliklerin kapsam aşımı oluşturmaması, dayanağın açıkça gösterilmesi ve başvurunun şekli şartlarına uyulması gerekir. Patent başvurusunda istem değişikliği ve kapsam aşımı, bu sınırların ayrıntılı olarak ele alındığı ayrı hukuki konudur.

Patent İncelemesi Sonunda Hangi Kararlar Verilebilir?

İnceleme süreci sonunda, sunulan görüşler ve yapılan değişiklikler de değerlendirilerek başvurunun durumuna göre farklı hukuki sonuçlar ortaya çıkabilir.

1. Patentin verilmesine karar verilmesi

SMK m.98/5 uyarınca inceleme sonucunda düzenlenen raporda başvurunun ve buluşun Kanun hükümlerine uygun olduğu belirtilirse patentin verilmesine karar verilir. Bu karar başvuru sahibine bildirilir; karar ve patent Bültende yayımlanır.

Patent verilmesi, başvuru sahibinin her teknik veya ticari beklentisinin korunduğu anlamına gelmez. Verilen patentin kapsamı, sonuçta kabul edilen istemlerle belirlenir. Ayrıca SMK m.98/9 uyarınca patent verilmesi, patentin geçerliliği ve yararlılığı konusunda Kurum tarafından garanti verildiği şeklinde yorumlanamaz.

2. Değişikliklerin kabulüne bağlı olarak patent verilmesi

İnceleme sonucunda patentin verilebilmesi için belirli değişiklikler gerekli görülebilir. Bu durumda SMK m.98/6’ya göre iki aylık süre içinde değişiklik yapılması istenir.

Başvuru sahibinin sunduğu değişiklikler kabul edilirse patentin verilmesine karar verilir. Değişiklikler yapılmaz veya kabul edilmezse başvuru geri çekilmiş sayılır.

3. Patent başvurusunun reddi

SMK m.98/8 uyarınca inceleme raporunda başvurunun ve buna ilişkin buluşun Kanun hükümlerine uygun olmadığı belirtilmişse Kurum başvuruyu reddeder. Ret kararı başvuru sahibine bildirilir ve Bültende yayımlanır.

Ret kararı, inceleme aşamasında yapılan her olumsuz bildirimin otomatik sonucu değildir. Olumsuz bildirim karşısında başvuru sahibinin görüş ve değişiklik hakkı ile inceleme sonunda verilen ret kararı ayrı aşamalardır.

4. Başvurunun geri çekilmiş sayılması

Başvurunun geri çekilmiş sayılması ile başvurunun reddi farklı hukuki sonuçlardır. İnceleme talebinin yapılmaması, olumsuz bildirimlere gerekli cevabın verilmemesi veya patent verilmesi için istenen değişikliklerin süresinde ve kabul edilebilir şekilde yapılmaması, SMK m.98’de düzenlenen koşullar altında geri çekilmiş sayılma sonucunu doğurabilir.

Bu nedenle başvuru sahibinin bildirim türünü, cevap süresini ve işlemin gerektirdiği belgeleri doğru belirlemesi gerekir.

5. Nihai ret kararına karşı ne yapılabilir?

Patent başvurusunun reddedilmesi hâlinde, inceleme aşamasında verilmiş bir olumsuz bildirimden farklı olarak Kurumun ret kararına karşı başvuru yolları değerlendirilir.

SMK m.100/1 uyarınca, m.99 hükümleri saklı kalmak üzere, Kurum kararlarına kararın bildirim tarihinden itibaren iki ay içinde itiraz edilebilir. Bu itirazlar Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu tarafından incelenir.

Ancak Kurumun kesinleşen kararının yargısal denetimi, dava açma şartları ve buna ilişkin usul ayrı bir hukuki inceleme gerektirir. Bu hususlar patent ret kararına itiraz ve YİDK kararının iptali davası kapsamında ele alınmalıdır.

Başvuru sahibi, nihai ret kararını aldıktan sonra inceleme aşamasındaki üç aylık cevap hakkının kendiliğinden yeniden başlayacağını varsaymamalıdır.

Örnek: Olumsuz Patent İnceleme Bildirimine Nasıl Cevap Verilebilir?

Bir işletmenin, endüstriyel bir makinedeki sıcaklık değişimlerini izleyerek enerji tüketimini azaltmayı amaçlayan bir kontrol sistemi için patent başvurusunda bulunduğu varsayılsın.

Başvurunun bağımsız isteminde sıcaklık sensörü, kontrol birimi ve bunların belirli bir teknik ilişkiyle çalışmasını sağlayan kontrol mekanizması yer almaktadır.

İnceleme uzmanı, önceki teknik belgesi D1’de sıcaklık sensörü ve kontrol biriminin açıklandığını; D2 belgesinde ise benzer bir otomatik kontrol yaklaşımının bulunduğunu belirterek buluş basamağı yönünden olumsuz görüş bildirmiş olsun.

Bu durumda cevapta hangi hususlar ele alınabilir?

Başvuru sahibi öncelikle D1 ve D2 belgelerinin gerçek teknik içeriklerini belirlemelidir. Ardından istemdeki özelliklerin hangi belgelerde açıklandığını ve başvuru konusu teknik birleşimin önceki teknikten nasıl ayrıldığını ortaya koyabilir.

Örneğin başvurudaki kontrol mekanizmasının önceki çözümlerden farklı bir teknik sonuç ortaya çıkardığı savunuluyorsa, bu sonuç ilk başvuruda yer alan açıklamalarla desteklenmelidir. Farklı bir teknik etki bulunduğu iddiası tek başına yeterli olmayıp önceki teknik ve ilgili uzman kişinin bilgisi bakımından da değerlendirilmelidir.

Başvuru sahibi ayrıca ilk tarifnamede açıklanmış bir kontrol özelliğini isteme ekleyerek koruma talebini sınırlandırmayı düşünebilir. Ancak bu değişiklik, ilk başvurunun kapsamını aşmamalıdır.

Bu örnekte iki farklı yol vardır:

• Mevcut istemin savunulması: Başvuru sahibi, önceki teknik belgelerine rağmen buluş basamağının mevcut olduğunu teknik ve hukuki gerekçelerle açıklayabilir.
• İstemin değiştirilmesi: İlk başvuruda açıklanan teknik özellikler kullanılarak istem daraltılabilir ve olumsuz değerlendirme bu yeni metin bakımından karşılanabilir.

Hangi yöntemin uygun olduğu, başvurunun ilk metnine, önceki teknik belgelerine, bildirimin kapsamına ve korunmak istenen ticari uygulamaya bağlıdır.

Bu örnek, inceleme bildiriminin nasıl değerlendirilebileceğini göstermek içindir; belirli bir gerçek başvuruda patent verileceği veya inceleme itirazının kabul edileceği sonucunu içermez.

Patent İnceleme Raporuna Cevap Hazırlarken Sık Yapılan Hatalar

Olumsuz inceleme bildirimlerine verilen cevaplarda ortaya çıkan hatalar, esasen usule, teknik gerekçelendirmeye veya istem değişikliklerinin kapsamına ilişkindir.

• Bildirim türünü yanlış değerlendirmek: Olumsuz inceleme görüşü, son değişiklik talebi ve nihai ret kararına aynı usulün uygulanacağını düşünmek.
• Süre başlangıcını yanlış belirlemek: Bildirim tarihini ve ilgili işlem için öngörülen süreyi doğru tespit etmemek.
• Genel savunmayla yetinmek: Önceki teknik belgelerini ve istem özelliklerini karşılaştırmadan buluşun patentlenebilir olduğunu ileri sürmek.
• Yenilik ile buluş basamağını karıştırmak: Farklı hukuki ölçütlere tabi itirazları aynı gerekçeyle cevaplamaya çalışmak.
• İlk başvuruda bulunmayan özellik eklemek: Olumsuz değerlendirmeyi gidermek amacıyla yeni teknik bilgi içeren değişiklik yapmak.
• Koruma kapsamını gereksiz daraltmak: Teknik savunmayla karşılanabilecek itirazlara karşı, sonraki patent korumasını etkileyebilecek ölçüde sınırlama yapmak.
• İlk başvuru dayanağını göstermemek: Değiştirilen istem ifadelerinin tarifnamenin hangi kısımlarına dayandığını açıklamamak.
• Değişiklikleri açıkça işaretlememek: Güncellenen belgelerde yapılan değişikliklerin nerede bulunduğunu anlaşılır şekilde göstermemek.
• Nihai ret kararını olağan bir inceleme bildirimi saymak: Ayrı idari itiraz süresi söz konusu olmasına rağmen önceki cevap prosedürünü uygulamak.

Bu hataların önlenebilmesi için cevap metninin teknik açıklamalar, hukuki dayanaklar ve değiştirilen istemler bakımından bir bütün olarak değerlendirilmesi gerekir.

Patent İnceleme Raporuna Cevap Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

1. Olumsuz patent inceleme raporu patent başvurusunun reddedildiği anlamına mı gelir?

Hayır. İnceleme aşamasında yapılan olumsuz bildirim, başvuru sahibine görüş veya değişiklik sunma imkânı tanınan bir işlem olabilir. Nihai ret kararı ise SMK m.98/8 kapsamında ayrı olarak verilir. Bildirimin hukuki niteliği, içeriğine göre belirlenmelidir.

2. Patent inceleme raporuna cevap vermek zorunlu mudur?

SMK m.98/3 kapsamında olumsuz bildirim yapılmışsa, başvuru sahibinin kanuni süre içinde görüş sunması veya değişiklik yapması gerekir. Üç aylık süre içinde bunların hiçbirinin yapılmaması durumunda SMK m.98/4 gereğince başvuru geri çekilmiş sayılır.

3. İnceleme raporuna cevap verirken mutlaka istem değişikliği yapılmalı mıdır?

Hayır. SMK m.98/3-4 kapsamında başvuru sahibi görüşlerini sunabilir veya başvurunun kapsamını aşmamak şartıyla değişiklik yapabilir. Mevcut istemlerin patentlenebilir olduğu yönünde gerekçeli savunma yapılması mümkündür. Ancak patentin verilmesinin değişiklik yapılmasına bağlı olduğu SMK m.98/6 kapsamındaki durumda, Kurumun istediği değişikliklerin süresinde gerçekleştirilmesi gerekir.

4. Patent inceleme bildirimi en fazla kaç kez gönderilebilir?

SMK m.98/3 uyarınca, başvurunun Kanuna uygun olmadığının tespiti üzerine yapılan bildirimlerin sayısı üçten fazla olamaz. Ancak bu, her başvuruya mutlaka üç bildirim gönderileceği anlamına gelmez.

5. İnceleme aşamasında yeni deney veya teknik rapor sunulabilir mi?

İnceleme konusundaki teknik iddiaların desteklenmesi amacıyla mevcut başvuruya ilişkin açıklayıcı teknik belgeler sunulması gündeme gelebilir. Bununla birlikte sonradan hazırlanan bir deney raporu, ilk başvuruda açıklanmayan teknik özelliklerin eklenmesine veya başlangıçtaki yetersiz açıklamanın her durumda giderilmesine imkân vermez. Belgenin işlevi, başvurunun ilk içeriği ve kapsam aşımı yasağı bakımından değerlendirilmelidir.

6. İnceleme sonucu patent başvurusu reddedilirse yeniden cevap verilebilir mi?

Nihai ret kararı sonrasında, inceleme aşamasındaki olağan cevap süreci kendiliğinden yeniden başlamaz. SMK m.100 kapsamında Kurum kararına karşı iki aylık idari itiraz süresi ve buna ilişkin şartlar değerlendirilmelidir. Başvurunun yeniden incelenmesi, kullanılacak hukuki yolun niteliğine ve ilgili kararın sonucuna bağlıdır.

7. Patent inceleme cevabı yalnızca patent vekili tarafından mı hazırlanabilir?

Başvuru sahibi, mevzuatın temsil ve işlem şartlarına uygun olarak Kurum nezdinde kendi adına işlem yapabilir veya patent vekili aracılığıyla temsil edilebilir. Teknik cevap ve istem değişiklikleri patent hukuku ile ilgili teknik alan bilgisinin birlikte değerlendirilmesini gerektirir. Kurum nezdindeki patent vekilliği ile yargısal temsil ise ayrı yetki alanlarıdır.

Sonuç

Patent inceleme raporuna cevap, patent başvurusunun inceleme safhasında teknik ve hukuki itirazları karşılamaya yönelik belirleyici bir işlemdir. SMK m.98’e göre olumsuz inceleme bildirimine karşı kural olarak üç ay içinde görüş sunulması veya başvurunun ilk kapsamını aşmayan değişiklikler yapılması mümkündür. Patentin verilmesi için gerekli son değişikliklerde ise iki aylık özel süre uygulanır.

İnceleme aşamasındaki savunmanın içeriği, yenilik ve buluş basamağı değerlendirmelerinin doğru yapılmasına, önceki teknik belgelerinin somut şekilde karşılaştırılmasına ve istem değişikliklerinin hukuki sınırlarına uyulmasına bağlıdır. Kurumun nihai ret kararı verilmişse bu karar, inceleme bildiriminin devamı gibi değerlendirilmemeli; ayrı idari itiraz yolu ve süreleri dikkate alınmalıdır.

Patent başvurularında inceleme bildirimlerinin hukuki değerlendirilmesi, istemlerin korunabilecek kapsamının belirlenmesi ve ret kararlarından kaynaklanan uyuşmazlıklar hakkında patent hukuku alanındaki hukuki danışmanlık ve uyuşmazlık çözümü kapsamında başvurunun teknik dosyası ile ilgili mevzuat birlikte incelenebilir.

Yazar Avukat Fatih Sefer